Τι είναι το mashq; Πώς διαβάζονται τα οθωμανικά φύλλα καλλιγραφικής άσκησης

Τι είναι το mashq; Πώς διαβάζονται τα οθωμανικά φύλλα καλλιγραφικής άσκησης

Muslim Post Editorial Desk@muslimpost

Δείτε πώς οι καλλιγράφοι επαναλάμβαναν γραμμές, σημείωναν αναλογίες και τοποθετούσαν ασκήσεις σε λευκώματα, και πώς το icazetname κατέγραφε το δικαίωμα υπογραφής.

Το mashq, που στα τουρκικά γράφεται συχνά meşk, είναι η άσκηση στην καλλιγραφία. Σε ένα οθωμανικό φύλλο άσκησης ο καλλιγράφος μπορούσε να επαναλαμβάνει γράμματα, συνδέσεις ή φράσεις και να δείχνει τις αναλογίες τους με τελείες και γραμμές. Ορισμένες ασκήσεις έγιναν προσεγμένες συνθέσεις με διακόσμηση, υπογραφές και τοποθέτηση σε λευκώματα. Τα σημάδια στο φύλλο δείχνουν την άσκηση. Η μουσειακή καταχώριση μπορεί να κατονομάσει τον γραφέα, να ξεχωρίσει τη μεταγενέστερη τοποθέτηση και να εξηγήσει τη χρήση κάθε αντικειμένου.

Μερικά έργα του Μουσείου Sakıp Sabancı δείχνουν αυτές τις διαφορές. Οι φράσεις που επανέλαβε ο Αχμέτ Καραχισαρί βρίσκονται σε φύλλο με χρυσό πλαίσιο. Η άσκηση αναλογιών του Αμπντουραχμάν Χιλμί χρησιμοποιεί τελείες και γραμμές. Το δίπλωμα του Μιρ Μουσταφά Τζελαλεντίν περιέχει εγκρίσεις δασκάλων που του επιτρέπουν να υπογράφει έργα σε ορισμένες γραφές.

Πού φαίνονται τα ίχνη της άσκησης

Βρείτε πρώτα ένα σχήμα ή μια ομάδα γραμμάτων που εμφανίζεται επανειλημμένα. Ακολουθήστε την ίδια ακολουθία στο φύλλο. Προσέξτε την απόσταση ανάμεσα στις γραμμές της πένας, το σημείο σύνδεσης δύο γραμμάτων και τις αλλαγές στο κενό γύρω από μια λέξη. Η επανάληψη μπορεί να καταλαμβάνει μία γραμμή ή μεγάλο μέρος της σελίδας. Σε άσκηση αναλογιών, τα σημάδια δίπλα στο γράμμα μπορούν να δείχνουν ένα μέγεθος. Όταν μια σημείωση είναι άγνωστη, η ανάγνωση του μουσείου βοηθά να καταλάβουμε τη λειτουργία της. Μια τελεία μπορεί να ανήκει στο γράμμα ή να είναι σημάδι μέτρησης, ανάλογα με τη θέση της και τα συμφραζόμενα.

Η έκθεση Scribbled Exercises, Practice Pages συγκεντρώνει έργα Οθωμανών καλλιγράφων από διαφορετικούς αιώνες. Οι περιγραφές συνδέουν τις ασκήσεις με την εκμάθηση της μορφής των γραμμάτων, τη διατήρηση της επιδεξιότητας και τη δοκιμή διαφορετικών σχημάτων. Ο καλλιγράφος γράφει με την κομμένη άκρη της καλαμένιας πένας, ή qalam. Η επανάληψη στο φύλλο κάνει ορατές τις διαφορές ανάμεσα στις γραμμές. Ο οδηγός αραβικών καλλιγραφικών γραφών δίνει το πλαίσιο για τις ονομασίες που εμφανίζονται στους καταλόγους. Μουσείο Sakıp Sabancı, έκθεση Scribbled Exercises, Practice Pages

Σε μια κοντινή λήψη διαλέξτε μια ομάδα γραμμάτων και βρείτε τη θέση της στη φωτογραφία ολόκληρου του φύλλου. Η απόσταση ανάμεσα σε δύο γραμμές μπορεί να είναι μεγαλύτερη σε ένα σημείο και μικρότερη αλλού. Αυτές οι διαφορές είναι ορατές πριν διαβάσουμε τις λέξεις. Αν ο κατάλογος ερμηνεύει το σημάδι ή αναγνωρίζει την επαναλαμβανόμενη φράση, μπορούμε να συνδέσουμε την παρατήρηση με την τεκμηριωμένη ανάγνωση.

Οι επαναλαμβανόμενες φράσεις και το χρυσό πλαίσιο του Καραχισαρί

Το Μουσείο Sakıp Sabancı αναγνωρίζει το 190-0456-AK ως ελεύθερη άσκηση του Αχμέτ Καραχισαρί από τον 16ο αιώνα. Το φύλλο έχει διαστάσεις 35 × 26,3 εκατοστά. Ο κατάλογος αναφέρει μαύρο μελάνι και χαρτί με επεξεργασμένη επιφάνεια που περιορίζει την απορρόφηση. Περιγράφει επίσης επαναλαμβανόμενα λογοτεχνικά γνωμικά και παροιμίες. Σημειώνει ένα στενό χρυσό πλαίσιο και μικρά χρυσά τριαντάφυλλα ανάμεσα στα γράμματα και στις λέξεις. Η καταληκτική σημείωση χαρακτηρίζει την εργασία του καλλιγράφου ως άσκηση. Η επανάληψη και η προσεκτική διάταξη του διακόσμου ανήκουν στο ίδιο φύλλο. Μουσείο Sakıp Sabancı, άσκηση του Καραχισαρί, 190-0456-AK

Συγκρίνετε μια εικόνα ολόκληρου του φύλλου με ένα κοντινό πλάνο. Στη συνολική εικόνα φαίνονται το πλαίσιο και το σχήμα του πεδίου γραφής. Στη λεπτομέρεια διακρίνονται πιο εύκολα οι επιμέρους επαναλήψεις και τα κενά που καταλαμβάνει το χρυσό στολίδι. Ο κατάλογος βοηθά να αναγνωριστεί τι επαναλήφθηκε και να διαβαστεί η καταληκτική σημείωση. Μια περιγραφή μπορεί να αναφέρει την άσκηση και τον τρόπο με τον οποίο παρουσιάζεται.

Η άσκηση αναλογιών του Αμπντουραχμάν Χιλμί

Για το φύλλο 190-0522-ARE το μουσείο χρησιμοποιεί τον όρο ölçülü talim meşki. Χρονολογεί το έργο στο δεύτερο μισό του 18ου αιώνα και δίνει διαστάσεις 18,5 × 26 εκατοστά. Οι τελείες και οι γραμμές βοηθούν να φανεί το μέγεθος και το σχήμα των γραμμάτων, καθώς και οι συνδέσεις τους. Μικρά άνθη και φύλλα καταλαμβάνουν μερικά κενά ανάμεσα στη γραφή. Το μουσείο θεωρεί πιθανό ότι ήταν υπόδειγμα διδασκαλίας. Η καταληκτική σημείωση κατονομάζει ως δάσκαλο του Χιλμί τον Μεχμέτ Ρασίμ Εφέντη από το Eğrikapı. Το μουσείο αναφέρει ότι δίδαξε και ο ίδιος ο Χιλμί. Μουσείο Sakıp Sabancı, άσκηση αναλογιών 190-0522-ARE

Για να συγκρίνετε το φύλλο με εκείνο του Καραχισαρί, εξετάστε πρώτα τι τεκμηριώνεται για κάθε αντικείμενο. Η μία καταχώριση εξηγεί τα επαναλαμβανόμενα γνωμικά, την υπογραφή και τα χρυσά τριαντάφυλλα. Η άλλη εξηγεί τα σημάδια αναλογίας και κατονομάζει έναν δάσκαλο στην καταληκτική σημείωση. Και τα δύο φύλλα είναι παραδείγματα άσκησης με διαφορετικές ορατές λεπτομέρειες. Η απόδοση μιας συγκεκριμένης διδακτικής χρήσης βασίζεται στα στοιχεία για το κάθε αντικείμενο.

Μια λεζάντα για τον Χιλμί μπορεί να δείξει πού βρίσκονται οι τελείες και οι γραμμές δίπλα στα γράμματα και έπειτα να αναφέρει τη λειτουργία τους σύμφωνα με το μουσείο. Η θέση των ανθέων και των φύλλων φαίνεται στα κενά. Το όνομα του δασκάλου προέρχεται από την καταληκτική σημείωση. Έτσι ο αναγνώστης μπορεί να συνδέσει κάθε πληροφορία με την εικόνα ή την καταχώριση.

Πώς οι ασκήσεις μπήκαν σε λεύκωμα

Το Καλλιγραφικό λεύκωμα 120-0243-SH του μουσείου έχει διαστάσεις 30 × 21,7 εκατοστά και περιέχει έργα του Σεΐχη Χαμντουλάχ. Η καταχώριση διακρίνει καλλιγραφικές συνθέσεις kıt’a και ασκήσεις meşk συγκεντρωμένες σε ένα murakka, δηλαδή λεύκωμα. Χρονολογεί στον 18ο αιώνα τα χρωματιστά χαρτιά και τα χαρτιά με μαρμαρωτή όψη στα περιθώρια, τη διακόσμηση των φύλλων και τη βιβλιοδεσία. Το λεύκωμα συνδυάζει έτσι τη γραφή ενός καλλιγράφου που πέθανε το 1520 με μεταγενέστερη διακόσμηση και βιβλιοδεσία. Μουσείο Sakıp Sabancı, λεύκωμα 120-0243-SH

Για να περιγράψετε μια σελίδα λευκώματος, κοιτάξτε πρώτα το πεδίο γραφής και κατόπιν το χαρτί γύρω του και τη βιβλιοδεσία. Μια χρονολογία μπορεί να αφορά μόνο ένα μέρος. Το άρθρο για τα εργαστήρια χειρογράφων δίνει το πλαίσιο για τις διαφορετικές εργασίες κατασκευής ενός βιβλίου. Ο οδηγός για τις ροζέτες shamsa προσφέρει άλλο ένα παράδειγμα για τη σημασία της θέσης μιας διακοσμημένης επιφάνειας. Ένα λεύκωμα μπορούσε να δώσει νέο πλαίσιο σε ένα φύλλο άσκησης πολύ μετά τη γραφή του.

Πώς το δίπλωμα καταγράφει το δικαίωμα υπογραφής

Το μουσείο αναγνωρίζει το 110-0597 ως το icazetname του Μιρ Μουσταφά Τζελαλεντίν, από το 1270 της Εγίρας, δηλαδή το 1853–1854. Οι διαστάσεις του είναι 27 × 36,5 εκατοστά. Η γραφή του μαθητή είναι sülüs και nesih, οι τουρκικές ονομασίες των thuluth και naskh. Από κάτω, σε δύο ωοειδή πλαίσια, βρίσκονται οι εγκρίσεις του Αλί Ριζά από τη Μανίσα και του Αμπντουλάχ Ζιχντί σε γραφή rıka. Σύμφωνα με τον κατάλογο, οι εγκρίσεις επιτρέπουν στον μαθητή να υπογράφει έργα στις δύο γραφές που χρησιμοποίησε. Το περιεχόμενο και η θέση τους τεκμηριώνουν τη λειτουργία του φύλλου. Μουσείο Sakıp Sabancı, δίπλωμα του Μιρ Μουσταφά Τζελαλεντίν, 110-0597

Μια καταληκτική σημείωση μπορεί να κατονομάζει τον γραφέα. Η έγκριση του δασκάλου σε ένα δίπλωμα μπορεί να καταγράφει μια εξουσιοδότηση. Για να εξηγήσετε τι είδους κείμενο βλέπετε, ελέγξτε ποιον κατονομάζει το μουσείο, τι υπογράφηκε και πού βρίσκεται η σημείωση στη σελίδα. Ο οδηγός για την προέλευση και τις καταληκτικές σημειώσεις των χειρογράφων δίνει άλλα παραδείγματα για το πώς ένα όνομα ή μια σημείωση τεκμηριώνει έναν ρόλο.

Στην επισκόπηση της οθωμανικής καλλιγραφίας, το Μουσείο Sadberk Hanım περιγράφει το icazetname ως δίπλωμα που απονεμόταν όταν οι μαθητές θεωρούνταν καταρτισμένοι. Παρουσιάζει επίσης το murakka ως λεύκωμα συγκροτημένο από χωριστά έργα. Το σχήμα του χαρτιού και η λειτουργία του εγγράφου μπορούν να εξεταστούν χωριστά. Ένα λεύκωμα συγκεντρώνει και διατηρεί έργα. Το δίπλωμα του Τζελαλεντίν περιέχει εγκρίσεις. Οι δύο δάσκαλοι και οι δύο γραφές στην καταχώριση κάνουν σαφές τι κάλυπτε η άδεια. Μουσείο Sadberk Hanım, Harmony of Line and Color

Ύστερα παραδείγματα και φύλλα άλλων συλλογών

Το Μουσείο Sakıp Sabancı καταγράφει επίσης μια ελεύθερη άσκηση του Χασάν Ριζά, 190-0580-HR. Τη χρονολογεί στο 1298 της Εγίρας, δηλαδή το 1880–1881, και αναφέρει διαστάσεις 23,5 × 34 εκατοστά. Η χρονολόγηση δίνει ένα συγκεκριμένο ύστερο οθωμανικό παράδειγμα για σύγκριση με το παλαιότερο φύλλο του Καραχισαρί. Ο κατάλογος της έκθεσης του 1998, που εξέδωσε το Μητροπολιτικό Μουσείο Τέχνης, τοποθετεί τις ασκήσεις σε ευρύτερη συλλογή με καλλιγραφικά λευκώματα, χειρόγραφα και πίνακες. Μουσείο Sakıp Sabancı, άσκηση του Χασάν Ριζά 190-0580-HR και Μητροπολιτικό Μουσείο Τέχνης, Letters in Gold

Το ιρανικό φύλλο λευκώματος 2016.536 του Ασαντουλάχ Σιραζί στο Μητροπολιτικό Μουσείο Τέχνης προσφέρει χωριστό παράδειγμα. Το μουσείο το αναγνωρίζει ως siyah mashq και το χρονολογεί στο 1258 της Εγίρας, δηλαδή το 1842–1843. Η καταχώριση εξηγεί πώς η επανάληψη έγινε χαρακτηριστικό ορισμένων προσεγμένων φύλλων άσκησης και πώς αυτά μπορούσαν να στερεωθούν και να μπουν σε λευκώματα. Στη σύγκριση του υλικού και της τοποθέτησης, διατηρήστε την ιρανική προέλευση και τον συγκεκριμένο όρο που αναφέρει το μουσείο. Μητροπολιτικό Μουσείο Τέχνης, φύλλο λευκώματος με καλλιγραφική άσκηση, 2016.536

Διακοσμημένα περιθώρια μπορούν να πλαισιώνουν και άλλες μορφές καλλιγραφίας. Το Μουσείο Αγά Χαν καταγράφει το AKM254 ως σελίδα καλλιγραφίας nasta‘liq με μαρμαρωτό περίγραμμα σε μπλε και χρυσό. Συγκρίνετε το πεδίο γραφής και το περιθώριο με τα αντίστοιχα μέρη του λευκώματος του Σεΐχη Χαμντουλάχ. Οι τίτλοι και οι περιγραφές των αντικειμένων δείχνουν αν το πεδίο περιέχει άσκηση, σύνθεση ή άλλο είδος γραφής. Παρόμοια υλικά γύρω από το πεδίο επιτρέπουν τη σύγκριση της παρουσίασης. Μουσείο Αγά Χαν, σελίδα καλλιγραφίας nasta‘liq, AKM254

Πώς να γράψετε λεζάντα για ένα φύλλο άσκησης

Σημειώστε τον αριθμό καταλόγου, τον γραφέα ή την απόδοση και τη χρονολογία. Περιγράψτε κατόπιν ένα ορατό γνώρισμα, όπως επαναλαμβανόμενες λέξεις, σημάδια αναλογίας, μεταγενέστερο περιθώριο ή έγκριση σε χωριστό πεδίο. Χρησιμοποιήστε την καταχώριση όταν εξηγεί τη γραφή. Για φύλλο λευκώματος, δηλώστε ποια ημερομηνία αφορά τη γραφή και ποια την τοποθέτηση ή τη βιβλιοδεσία. Μια σύντομη λεζάντα μπορεί να διακρίνει τις ενδείξεις άσκησης, παρουσίασης και διδασκαλίας, δίνοντας μία συγκεκριμένη λεπτομέρεια για κάθε διατύπωση. Αν υπάρχουν πολλές φωτογραφίες, δείξτε τη σελίδα ολόκληρη μαζί με μια λεπτομέρεια, ώστε να φαίνεται η σχέση των γραμμών, του πλαισίου και των σημειώσεων.

Μουσειακές καταχωρίσεις και κατάλογος έκθεσης