มุสลิมใส่ทองได้ไหม? หลักการเรื่องเครื่องประดับสำหรับผู้ชายและผู้หญิง

มุสลิมใส่ทองได้ไหม? หลักการเรื่องเครื่องประดับสำหรับผู้ชายและผู้หญิง

Muslim Post Editorial Desk@muslimpost

หะดีษกล่าวอย่างไรเรื่องการใส่ทองและแหวนแต่งงาน รู้จักความต่างระหว่างทองคำขาว แพลทินัม สีทอง และการชุบทองจริง

ผู้หญิงมุสลิมใส่เครื่องประดับทองได้ ส่วนผู้ชายมุสลิมโดยทั่วไปมีข้อห้ามในการใส่ทองเป็นเครื่องประดับ หลักนี้มาจากหะดีษ และสถาบันดารุลอิฟตาอ์ของอียิปต์นำมาใช้กับแหวนทองแต่งงานของผู้ชายด้วย สำหรับสิ่งของที่ดูเป็นสีทอง ให้เริ่มจากการดูวัสดุที่ระบุไว้ ตัวเรือนอาจเป็นโลหะผสมที่มีทอง โลหะอีกชนิดหนึ่งอาจเคลือบด้วยทองแท้ หรือผิวด้านนอกอาจมีเพียงสีทองโดยไม่มีทองเป็นส่วนประกอบ สามกรณีนี้ดูคล้ายกันได้จากรูปถ่ายเดียว แต่ทำให้เกิดคำถามทางศาสนาคนละแบบ

หะดีษกล่าวถึงการใส่ทองของผู้หญิงและผู้ชายอย่างไร?

ใน สุนันอันนะสาอี 5148 อะบูมูซารายงานว่า ท่านนบีมุฮัมมัดอนุญาตให้ผู้หญิงในประชาคมของท่านใช้ทองและผ้าไหมเป็นเครื่องแต่งกาย และห้ามผู้ชายใช้สิ่งเหล่านี้ในลักษณะดังกล่าว รายงานอยู่ในหมวดเครื่องประดับ ส่วนใน เศาะฮีห์มุสลิม 2089a อะบูฮุร็อยเราะฮ์รายงานถึงข้อห้ามเรื่องแหวนทอง โดยหัวข้อของบทระบุว่ากล่าวถึงผู้ชาย รายงานแรกอธิบายหลักทั่วไปสำหรับทั้งผู้หญิงและผู้ชาย ส่วนรายงานที่สองช่วยให้เห็นหลักเดียวกันในกรณีของแหวน

เมื่อต้องการหาสร้อย กำไล หรือแหวนทองตามปกติ ผู้หญิงมุสลิมอ้างอิงการอนุญาตตามรายงานของอะบูมูซาได้ สำหรับผู้ชายที่กำลังดูแหวนซึ่งทำจากทอง รายงานทั้งสองเป็นที่มาของข้อห้ามการใส่เพื่อประดับ หากต้องการตรวจว่ารายงานอยู่ในหมวดใดและใครเป็นผู้รายงาน ดู คู่มือการอ่านแหล่งอ้างอิงหะดีษ ส่วนคำว่าฮาลาลและฮารอมที่ร้านค้าหรือเพื่อนอาจใช้กัน ดูความหมายทั่วไปได้ใน คำอธิบายคำว่าฮาลาลและฮารอม ซึ่งยกตัวอย่างจากเรื่องอาหารเป็นหลัก พออ่านแหล่งข้อมูลสำหรับเครื่องประดับ ให้ดูเพิ่มว่าคำถามกล่าวถึงผู้สวมใส่และวัสดุชนิดใด

ผู้ชายมุสลิมใส่แหวนทองแต่งงานได้ไหม?

ดารุลอิฟตาอ์ของอียิปต์ตอบเรื่องแหวนทองแต่งงานของผู้ชาย โดยได้รับคำถามเกี่ยวกับแหวนทองน้ำหนักเบาที่ตั้งใจใส่เป็นสัญลักษณ์ของการแต่งงาน คณะกรรมการยังนำข้อห้ามสำหรับผู้ชายมาใช้กับกรณีนี้ และยืนยันการอนุญาตสำหรับผู้หญิง รายละเอียดเรื่องน้ำหนักและจุดประสงค์ของแหวนอยู่ในคำถามตั้งแต่ต้น จึงเป็นคำตอบที่ตรงกับกรณีแหวนแต่งงานทองแบบเรียบซึ่งเลือกมาเพื่อแสดงความผูกพันของคู่สมรส

คู่แต่งงานที่อยากได้แหวนรูปทรงเดียวกันหรือสลักแบบเดียวกันสามารถเลือกตัวเรือนคนละวัสดุได้ แหวนเงินแบบเรียบมีตัวอย่างใน เศาะฮีห์มุสลิม 2091e อิบนุอุมัรรายงานว่าท่านนบีเลิกใช้แหวนทองและให้ทำแหวนเงินที่มีตัวอักษรสลักไว้ แหวนตรายังมีหน้าที่ใช้ประทับตรา อ่านเรื่องนี้เพิ่มเติมได้ใน บทความว่าด้วยแหวนตราและแม่ตราในประวัติศาสตร์อิสลาม หากเลือกแหวนที่ผู้ขายระบุว่าตัวเรือนเป็นเงิน ให้ถามเพิ่มว่าผิวที่มองเห็นมีทองอยู่หรือไม่ เรื่องนี้พบได้เมื่อหน้าสินค้าหน้าเดียวเปิดให้เลือกได้หลายสีหรือหลายชนิดผิว

ทองคำขาวกับแพลทินัมใช้หลักเดียวกันไหม?

ทองคำขาวในความหมายของไวต์โกลด์เป็นโลหะผสมที่มีทองคำอยู่ด้วย ส่วนแพลทินัมหรือที่เรียกกันว่าแพลตตินัมเป็นโลหะอีกชนิดหนึ่ง ชื่อเรียกในภาษาพูดอาจซ้อนกันได้ เพราะบางคนใช้คำว่า “ทองคำขาว” เรียกแพลทินัมด้วย จึงควรดูคำอังกฤษหรือชื่อธาตุและส่วนประกอบในรายการสินค้า แหวนที่เขียนว่า “18K white gold” ระบุว่าตัวเรือนเป็นทองคำผสม 18 กะรัต แม้สีผิวจะขาวคล้ายเงินหรือแพลทินัมก็ตาม แสงที่ใช้ถ่ายภาพหรือความเงาของชิ้นงานให้ข้อมูลเกี่ยวกับลักษณะที่เห็น แต่ยังต้องอ่านคำระบุวัสดุ

สำนักงานมุฟตีเขตสหพันธ์ของมาเลเซียระบุใน อัลกาฟี 953 ว่าไวต์โกลด์ที่มีทองเป็นส่วนประกอบเป็นสิ่งต้องห้ามสำหรับผู้ชาย และให้ใส่แพลทินัมได้ในกรณีที่กล่าวถึง ดารุลอิฟตาอ์ของอียิปต์ตอบเรื่องนาฬิกาทองคำขาวของผู้ชาย โดยแยกแพลทินัมบริสุทธิ์ออกจากโลหะผสมทองเช่นกัน สำหรับโลหะผสมนั้น สถาบันอียิปต์บันทึกว่ามีนักวิชาการศาสนาให้ความเห็นต่างกัน และแนะนำให้ผู้ชายงดใส่เพื่อความระมัดระวังทางศาสนา คำตอบหนึ่งให้ข้อห้ามโดยตรง อีกคำตอบให้คำแนะนำให้หลีกเลี่ยงด้วยความระมัดระวัง ถ้าร้านใช้เพียงชื่อสีหรือชื่อที่ชวนให้เข้าใจได้หลายอย่าง ให้ขอชื่อและสัดส่วนโลหะตามที่ผู้ผลิตระบุ

นาฬิกาหรือแหวนที่มีเพียงสีทองล่ะ?

ถ้าผู้ผลิตยืนยันว่าทั้งวัสดุตัวเรือนและผิวเคลือบไม่มีทอง ก็เป็นกรณีของสีทองเพียงอย่างเดียว ฟัตวาหมายเลข 8966 ของดารุลอิฟตาอ์เรื่องนาฬิกาและแว่นตาของผู้ชาย อนุญาตกรณีที่มีเพียงสี และอนุญาตการเคลือบเพียงเล็กน้อยมากจนแยกเอาทองออกมาไม่ได้ในขอบเขตคำถามนั้น การเคลือบที่มีทองปริมาณมาก เช่น ชั้นหนา หรือเคลือบแบบที่แยกเอาทองออกมาได้ เป็นสิ่งต้องห้ามตามคำตอบนี้ ฟัตวาแยกตามวัสดุและลักษณะชั้นเคลือบโดยไม่มีตัวเลขความหนาที่ใช้ตัดสินสินค้าทุกรุ่น

คำตอบจากสำนักงานมุฟตีเขตสหพันธ์ของมาเลเซียเรื่องแหวนซูอาซา วินิจฉัยว่าผู้ชายห้ามใส่แหวนโลหะผสมชนิดนี้เพราะมีทองอยู่ ในตอนอภิปรายเรื่องการเคลือบ สำนักงานยังยกความเห็นที่เข้มงวดกว่าจากอันนะวะวีย์ ซึ่งถือว่าการเคลือบด้วยทองจริงอาจเข้าข่ายต้องห้ามแม้จะแยกเอาทองออกมาไม่ได้ คำถามตั้งต้นของมาเลเซียเป็นเรื่องแหวนโลหะผสม ส่วนคำถามที่อียิปต์ตอบเป็นเรื่องผิวเคลือบของนาฬิกาและแว่นตา เวลาพบข้อความว่า “ชุบบาง ๆ” ในหน้าร้าน จึงยังต้องดูว่าข้อมูลนั้นครอบคลุมอะไรและความเห็นที่อ้างถึงพิจารณากรณีใด คำอธิบายเรื่องชะรีอะฮ์และฟิกฮ์ เล่าถึงบทบาทของการตีความทางนิติศาสตร์อิสลามในคำตอบลักษณะนี้

ลักษณะสินค้าแบบเดียวกันอาจมีชิ้นส่วนหลายอย่าง เช่น นาฬิกาที่ตัวเรือนเป็นเหล็กแต่ใช้ผิวสีทองตรงขอบหน้าปัด ผู้ผลิตอาจระบุวัสดุของสาย ตัวล็อก และขอบแยกกัน หากข้อมูลที่ได้รับพูดถึงเพียงตัวเรือน ให้ถามต่อถึงชิ้นส่วนที่เห็นเป็นสีทองโดยเฉพาะ วิธีนี้ช่วยให้รู้ว่าข้อความจากร้านครอบคลุมส่วนที่กำลังสงสัยหรือยัง

อ่านกะรัต คำระบุการชุบ และตรารับรองโลหะอย่างไร?

เริ่มจากดูข้อความวัสดุฉบับเต็ม คู่มือเครื่องประดับของคณะกรรมาธิการการค้าแห่งสหรัฐฯ อธิบายว่าทอง 18 กะรัตมีทอง 18 ส่วนจาก 24 ส่วน ส่วนทอง 14 กะรัตมีทอง 14 ส่วนจาก 24 ส่วน คำว่า “solid gold” ในคู่มือบอกโครงสร้างของชิ้นงานทองว่าไม่กลวง มีเลขกะรัตแยกเพื่อบอกความบริสุทธิ์ ส่วนคำว่า “ชุบทอง 18K” อาจใช้เลขบอกความบริสุทธิ์ของทองเฉพาะที่ชุบอยู่บนผิว อ่านทั้งตัวเลขและข้อความข้าง ๆ โดยเฉพาะเมื่อเห็นแค่รูปตราประทับที่ถูกตัดมา

คู่มือสหรัฐฯ ยังอธิบายว่าแวร์เมย์หรือ vermeil คือเงินสเตอร์ลิงที่ชุบทอง ส่วน gold-filled และ rolled gold plate มีชั้นทองอยู่บนโลหะฐาน แหวนแวร์เมย์จึงอาจมีเครื่องหมาย 925 ของเงินอยู่พร้อมกับชั้นทองตามคำระบุวัสดุ ในสหราชอาณาจักร คำแนะนำทางการเรื่องตรารับรองโลหะมีค่า ระบุว่าตราที่ครบมีเครื่องหมายผู้ส่งตรวจ เครื่องหมายชนิดและความบริสุทธิ์ของโลหะ และเครื่องหมายสำนักงานตรวจรับรอง นอกจากนี้ยังมีเกณฑ์น้ำหนักขั้นต่ำที่ต่ำกว่านั้นไม่บังคับให้มีตรา คู่มือทั้งสองอธิบายเครื่องหมายในตลาดของแต่ละประเทศ หากสินค้ามีหลายวัสดุ ให้ดูคำอธิบายส่วนที่ชุบหรือชิ้นส่วนเสริมจากผู้ขายด้วย

เมื่อต้องซื้อจริง ควรใช้ความต่างเหล่านี้อย่างไร?

หน้าสินค้าออนไลน์มักวางชื่อสีและชื่อรุ่นไว้ใกล้ราคา ส่วนรายละเอียดโลหะอาจอยู่ถัดลงไป เมื่อสลับตัวเลือกสีหรือรุ่น ให้จดข้อมูลของตัวเลือกที่จะซื้อไว้โดยเฉพาะ รูปทรงเหมือนกันยังใช้วัสดุต่างกันได้ ตัวอย่างสี่ข้อต่อไปนี้แสดงว่าข้อความใดควรอยู่ในรายละเอียดของแต่ละชิ้น

  • แหวนแต่งงานไวต์โกลด์ 18 กะรัต โลหะของตัวแหวนเป็นโลหะผสมที่มีทอง สีเงินในภาพยังสอดคล้องกับคำระบุว่าเป็นไวต์โกลด์ ถ้าเป็นแหวนสำหรับผู้ชาย คำตอบของสำนักงานมุฟตีมาเลเซียกล่าวถึงวัสดุลักษณะนี้
  • นาฬิกาสเตนเลสสีทอง คำว่าสเตนเลสอาจหมายถึงเพียงตัวเรือนหรือสายนาฬิกา ถามถึงผิวเคลือบและชิ้นส่วนโดยเฉพาะ หากผู้ผลิตยืนยันว่าไม่มีทองในผิวหรือส่วนที่เกี่ยวข้อง ตัวอย่างนี้จึงเข้ากับกรณีสีอย่างเดียวในคำตอบเรื่องนาฬิกาของอียิปต์
  • แหวนเงิน 925 เคลือบทองแบบแวร์เมย์ เครื่องหมาย 925 อธิบายเงินที่ใช้ทำฐาน ส่วนคำว่าแวร์เมย์บอกว่ามีทองอยู่ด้านบน ถ้าจะนำความเห็นทางศาสนาเรื่องการชุบมาพิจารณา ให้ดูทั้งชั้นทองจริงและขอบเขตของคำตอบนั้น
  • แหวนเงินฝังชิ้นทอง ถามว่าชิ้นส่วนที่ฝังเป็นโลหะอะไรและระบุไว้ว่าอย่างไร หากเป็นทองจริง ให้แจ้งรายละเอียดนี้ตอนถามนักวิชาการศาสนา ฟัตวาเรื่องผิวที่มีเพียงสีให้ข้อมูลจำกัดเกี่ยวกับชิ้นโลหะที่ฝังเข้าไป

ควรยืนยันอะไรกับผู้ขายก่อนตัดสินใจหรือขอคำแนะนำ?

ขอข้อมูลสามประการเป็นลายลักษณ์อักษร ได้แก่ วัสดุของตัวเรือน ทองแท้ในชั้นนอก และวัสดุของชิ้นส่วนแยก เช่น ตัวล็อก ขอบหน้าปัด หรือชิ้นที่ฝังตกแต่ง ถ้ามีทองอยู่ในผิว ให้ถามว่ามีเอกสารระบุประเภทหรือความหนาของชั้นนั้นหรือไม่ สำหรับเครื่องประดับที่ได้รับตกทอดมาโดยไม่มีบรรจุภัณฑ์ ช่างเครื่องประดับอาจช่วยอ่านเครื่องหมายเพื่อระบุโลหะได้ ภาพตราที่ชัดเจน ใบเสร็จ หรือหมายเลขรุ่นช่วยให้คนถัดไปตรวจสอบชิ้นเดิมได้

เมื่อถามเรื่องศาสนา ให้บอกด้วยว่าใครจะใส่และมีข้อมูลเรื่องวัสดุแค่ไหน เช่น “ตัวเรือนและตัวล็อกเป็นสเตนเลส ผู้ผลิตระบุว่าผิวสีเหลืองไม่มีทอง” กับ “ตัวเรือนเป็นสเตนเลสและขอบหน้าปัดเคลือบทอง 18K” มีรายละเอียดให้ประเมินต่างกัน ผู้ชายที่กำลังเลือกแหวนแต่งงานมีตัวอย่างแหวนเงินแบบเรียบจากรายงานของอิบนุอุมัร ผู้หญิงที่เลือกเครื่องประดับทองอ้างอิงการอนุญาตในรายงานของอะบูมูซาได้ ส่วนของที่มีอยู่แล้วให้ยึดวัสดุจริงของชิ้นนั้นเป็นจุดเริ่มในการเทียบคำตอบที่เผยแพร่ไว้