Hiệp hội Duy Ngô Nhĩ Nhật Bản tổ chức mít tinh quy mô lớn tại Tokyo, kêu gọi cộng đồng quốc tế tiếp tục quan tâm đến tình trạng nhân quyền và làm sâu sắc thêm hợp tác đa phương.

Lời mở đầu: Tiếng nói của những người anh em Hồi giáo vang vọng trên đường phố Tokyo

Vào ngày 25 tháng 2 năm 2026, trong một ngày xuân se lạnh nhưng tràn đầy hy vọng, đường phố Tokyo đã chứng kiến một cuộc mít tinh vì công lý đầy xúc động. Cuộc mít tinh quy mô lớn do **Hiệp hội Duy Ngô Nhĩ Nhật Bản (Japan Uyghur Association, JUA)** tổ chức đã diễn ra trang trọng tại khu vực trung tâm Tokyo. Hàng ngàn người Duy Ngô Nhĩ tại Nhật Bản, các chính trị gia Nhật Bản, các nhà hoạt động nhân quyền và đại diện Hồi giáo từ khắp nơi trên thế giới đã tề tựu đông đủ, cùng gửi đi một thông điệp rõ ràng và kiên định: sự đàn áp đối với những người anh em Hồi giáo tại Đông Turkestan (Tân Cương) phải chấm dứt, và cộng đồng quốc tế — đặc biệt là cộng đồng Hồi giáo toàn cầu (Ummah) — tuyệt đối không được im lặng trước sự bất công [Source](https://uyghur-j.org/japan/).

Cuộc mít tinh lần này không chỉ là sự tổng kết về thực trạng nhân quyền trong những năm qua, mà còn là một cuộc vận động sâu rộng cho sự hợp tác đa phương trong tương lai. Trong các giá trị của Hồi giáo, "Công lý (Adl)" là cốt lõi của đức tin, và "Chống lại sự áp bức (Zulm)" là trách nhiệm không thể thoái thác của mỗi tín đồ. Chủ tịch Hiệp hội Duy Ngô Nhĩ Nhật Bản, ông **Afumetto Retepu**, đã nhấn mạnh trong bài phát biểu rằng cuộc đấu tranh này không chỉ liên quan đến sự sinh tồn của một dân tộc, mà còn liên quan đến ranh giới cuối cùng của lương tri nhân loại và tự do tín ngưỡng [Source](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQFqsCb-j4LkfzQ65G-GMoFLLoM0CNkjP8Ddd1YYlITENxX0Hk0ss998_5ZY4rdXgHQFc8JWBbzjwz1LeHn2fUao6nyH9NiP1Bs1qrp8YjicbkeOmW3fshGSnDnAQGbuQ5qwBoFHhNjlnA==).

I. Thử thách của đức tin: Sự tước đoạt có hệ thống bản sắc Hồi giáo

Dưới góc nhìn của người Hồi giáo, Đông Turkestan đang trải qua cuộc khủng hoảng đức tin nghiêm trọng nhất trong thời hiện đại. Các bằng chứng được trưng bày tại cuộc mít tinh cho thấy các nhà thờ Hồi giáo tại địa phương bị phá dỡ hoặc chuyển đổi mục đích sử dụng, việc nhịn ăn trong tháng Ramadan bị coi là biểu hiện của "chủ nghĩa cực đoan", và ngay cả việc đặt tên Hồi giáo cho trẻ em cũng bị hạn chế [Source](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQGkf-mwtFslFWnKYQz5mQm0ZfPxlUdJPE36Jxl2Vy7NxT5uBSj_WFiEyQas1z0y6acRKoS0uetCi0-Jc3wKAc-efIehR37ER9wL7pcra5RYhz1AQuLvhrmOmgt3-QNPFhf-cUP8l2qAoJ1JkUKQgZ86PA6ST1KI60XN9msl1OOLkUtr9vcw9s3FOJIp2ih5Ov32QSdwv52yTtityG45K_beO9SnEVBSA5PU). Những hành động này không chỉ là sự xâm phạm quyền con người cơ bản mà còn là sự bôi nhọ công khai đối với đức tin thiêng liêng của người Hồi giáo toàn cầu.

Văn phòng Cao ủy Nhân quyền Liên Hợp Quốc (OHCHR) trong báo cáo năm 2022 đã chỉ ra rằng tại đây tồn tại những vi phạm nhân quyền nghiêm trọng có thể cấu thành "tội ác chống lại loài người" [Source](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQEJIAi3oAAb-d2YUcQTZ1NcVV26S4XM-LOtu06ZK6IlATzCa6SOAXtQy5FykZj4DcD_lgJc7tPT2IY8YifS2z2k8lWQHRoz9kW5-k0aPievUCaOgq1HrTPS6YJvIUECIhsiIAHIYKz6x3_o7HeThb7h1bvyF6ux-btVC6fD5XH4kgINwKupxc991880y0Ocn-4CYQKepvQ9PfnaWE4M85UVccPb0NjwmGwoq25ky3VgiunnzFmVq7B2OgPa4t3pu0piQE_PC8vgSJv0-qfXXVdOVctav_N4HVLARYe1QcCMoZmukrU-dWzy5LoutSfUgj650FBFaDOmCLmn0NQwDw5s7-xDBsl9LeDNuUZKXphnThzyu3bAAo56UajltBbXEP3A). Đối với người Hồi giáo trên toàn thế giới, nỗi đau của những người anh em Duy Ngô Nhĩ là vết thương trên cơ thể của toàn bộ Ummah. Như Thiên sứ Muhammad (cầu xin bình an và phước lành cho Người) đã nói: "Các tín đồ trong sự thương xót, yêu thương và đồng cảm lẫn nhau giống như một cơ thể; khi một bộ phận bị đau, toàn bộ cơ thể sẽ mất ngủ và phát sốt vì nó." Những người tham gia mít tinh tại Tokyo đã thể hiện sự kết nối tâm linh xuyên biên giới này thông qua việc đọc kinh Quran và cầu nguyện.

II. Sự thức tỉnh lập pháp của Nhật Bản: Từ "thẩm định kỹ lưỡng" đến "lệnh cấm cưỡng chế"

Một chủ đề cốt lõi của cuộc mít tinh lần này là thúc đẩy Chính phủ Nhật Bản sớm ban hành **Đạo luật Ngăn chặn Lao động Cưỡng bức người Duy Ngô Nhĩ (UFLPA) phiên bản Nhật Bản**. Từ lâu, vai trò của các doanh nghiệp Nhật Bản trong chuỗi cung ứng tại Tân Cương đã gây ra nhiều tranh cãi. Mặc dù Chính phủ Nhật Bản đã ban hành hướng dẫn không bắt buộc về "thẩm định nhân quyền" vào năm 2022, nhưng các nhà hoạt động cho rằng điều này là chưa đủ [Source](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQFqsCb-j4LkfzQ65G-GMoFLLoM0CNkjP8Ddd1YYlITENxX0Hk0ss998_5ZY4rdXgHQFc8JWBbzjwz1LeHn2fUao6nyH9NiP1Bs1qrp8YjicbkeOmW3fshGSnDnAQGbuQ5qwBoFHhNjlnA==).

Trong các cuộc thảo luận chính trị từ năm 2025 đến đầu năm 2026, ông **Keiji Furuya**, Chủ tịch Liên minh Nghị sĩ xuyên đảng phái ủng hộ người Duy Ngô Nhĩ, đã nhiều lần tuyên bố rằng Nhật Bản phải thực hiện lập trường cứng rắn đồng bộ với Mỹ và châu Âu để ngăn chặn thị trường Nhật Bản trở thành "cảng tránh gió" cho các sản phẩm lao động cưỡng bức [Source](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQEMyQWSIHPRG5gFIaw50DGTsQh81uhYYEb-fDQjtUdrgQyghCck8-L5hEX2SXNPW-CEvVCBMVmKBy2PzfVx0NF5PMq2RDmqGHM2XILfNqgqNfRGASS7YNotmjnibyZHtz9mB9BjGG3dKxMmhdH3NMq95-uUscN6CTavoZqK0UGL8rWxl93qbG94C0dnPiH_kSlUjWTEQ_gnX71Bvqnmk-d17QJPpf2ENJEMRYDZ). Tại hiện trường, nhiều nghị sĩ từ Đảng Dân chủ Tự do và các đảng đối lập đã xuất hiện để ủng hộ, nhấn mạnh tính cấp thiết của việc thông qua dự luật liên quan trong kỳ họp Quốc hội năm 2026. Dưới góc độ đạo đức Hồi giáo, tiêu dùng và thương mại phải dựa trên sự thanh khiết (Halal) và công bằng; bất kỳ lợi nhuận nào được xây dựng trên sự bóc lột và nô dịch mồ hôi nước mắt của đồng bào đều không thể chấp nhận được về mặt đạo đức [Source](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQGkf-mwtFslFWnKYQz5mQm0ZfPxlUdJPE36Jxl2Vy7NxT5uBSj_WFiEyQas1z0y6acRKoS0uetCi0-Jc3wKAc-efIehR37ER9wL7pcra5RYhz1AQuLvhrmOmgt3-QNPFhf-cUP8l2qAoJ1JkUKQgZ86PA6ST1KI60XN9msl1OOLkUtr9vcw9s3FOJIp2ih5Ov32QSdwv52yTtityG45K_beO9SnEVBSA5PU).

III. Trách nhiệm của Ummah: Phá vỡ sự im lặng của địa chính trị

Trong cuộc mít tinh, nhiều diễn giả đã thẳng thắn chỉ trích sự im lặng của chính phủ một số quốc gia có đa số người Hồi giáo. Do sự phụ thuộc kinh tế và các toan tính địa chính trị, một số quốc gia thành viên của Tổ chức Hợp tác Hồi giáo (OIC) đã tỏ ra do dự trong vấn đề Duy Ngô Nhĩ, thậm chí còn ủng hộ bên áp bức trên các diễn đàn quốc tế. Hành vi đi ngược lại các nguyên tắc đức tin này đã bị chất vấn gay gắt về mặt đạo đức tại cuộc mít tinh ở Tokyo.

"Chúng tôi kêu gọi các nhà lãnh đạo của thế giới Hồi giáo, đừng vì những lợi ích trần thế ngắn ngủi mà bỏ rơi anh chị em của mình," một sinh viên Duy Ngô Nhĩ trẻ tuổi đã nói trong nước mắt. Cuộc mít tinh kêu gọi làm sâu sắc thêm sự hợp tác đa phương, không chỉ với các quốc gia dân chủ phương Tây, mà còn là sự thức tỉnh và liên kết của xã hội dân sự Hồi giáo toàn cầu. Bằng cách lên tiếng tại Nhật Bản — một cửa sổ dân chủ quan trọng của châu Á — Hiệp hội Duy Ngô Nhĩ Nhật Bản đang cố gắng xây dựng một nhịp cầu kết nối giữa các giá trị nhân quyền phương Tây và quan điểm công lý Hồi giáo phương Đông [Source](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQGWa_omfLOXzj4Rz8QBieZJBWu0i1nltKwkqyldk6d2SAtTVKLDuDGPlcYew3wXOXi29Adt6VMx8Fm768POFhjXfhhv7ezHx5YFll3tttZ3A36kwlQGvP53Q8Cu-AQWIszKc_TZ2ZeUEdVKw-xII-CEuZJhq3wOLi8nZaQ=).

IV. Đàn áp xuyên quốc gia và bảo vệ người tị nạn: Tình cảnh an ninh của người Duy Ngô Nhĩ tại Nhật Bản

Cuộc mít tinh cũng tập trung vào vấn đề "đàn áp xuyên quốc gia" ngày càng nghiêm trọng. Nhiều người Duy Ngô Nhĩ tại Nhật Bản báo cáo rằng họ thường xuyên nhận được các cuộc gọi đe dọa từ các cơ quan an ninh quê nhà, yêu cầu họ ngừng các hoạt động hoặc giám sát những đồng bào khác [Source](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQGOP9VAnj2l5MISnKKbrpllbGPzQoRqiY8bsGPtZ28RSMSMkdvC-TNm69VG5lVYVfHp-VDy4ZUIdoabN4OP2uNxfV8rnmVy55IG71-SAZ1dtBvyDurxgk-DAbcPP6FxTqkyDWwqalC64_cJt1jPr_jiiVchdykvjiPIbUD5_7A8eqHd-tIGi7OBjrFGGrJOQU3omZQ=). Sự kéo dài của nỗi sợ hãi này khiến cuộc mít tinh tại Tokyo không chỉ là một khiếu nại chính trị, mà còn là một cuộc đấu tranh cho "tự do khỏi nỗi sợ hãi".

Chính sách nghiêm ngặt của Chính phủ Nhật Bản trong việc công nhận người tị nạn cũng trở thành tâm điểm thảo luận. Mặc dù Nhật Bản đã nới lỏng giấy phép cư trú cho người Duy Ngô Nhĩ trong những năm gần đây, nhưng số lượng người chính thức nhận được tư cách tị nạn vẫn còn rất ít [Source](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQF0bGn8NxJR001PonjXowF8IbR0WS9Ojkiby9eYmZL49stBQN0ZtCWK5xZwofYuvNVEwRl6lO8BDg-gyAYLmEdyaibeSSlXU7DasVfwqy4Pzuhdn0PFcBHZpHjvdPUTOu2z9o7MnWSX74c=). Cuộc mít tinh kêu gọi Chính phủ Nhật Bản thiết lập một cơ chế bảo vệ hoàn thiện hơn, thực hiện các nghĩa vụ nhân quyền quốc tế và cung cấp một nơi trú ẩn thực sự cho những người Hồi giáo bị ly tán vì đức tin và bản sắc dân tộc.

V. Hướng tới tương lai: Hợp tác đa phương và sự quan tâm bền bỉ

Cuộc mít tinh kết thúc bằng việc thông qua "Tuyên ngôn Tokyo", đưa ra ba yêu cầu cốt lõi: 1. **Lập pháp hóa bắt buộc**: Yêu cầu Quốc hội Nhật Bản ngay lập tức thông qua lệnh cấm thương mại đối với lao động cưỡng bức, cắt đứt chuỗi kinh tế của sự áp bức [Source](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQEMyQWSIHPRG5gFIaw50DGTsQh81uhYYEb-fDQjtUdrgQyghCck8-L5hEX2SXNPW-CEvVCBMVmKBy2PzfVx0NF5PMq2RDmqGHM2XILfNqgqNfRGASS7YNotmjnibyZHtz9mB9BjGG3dKxMmhdH3NMq95-uUscN6CTavoZqK0UGL8rWxl93qbG94C0dnPiH_kSlUjWTEQ_gnX71Bvqnmk-d17QJPpf2ENJEMRYDZ). 2. **Đa phương hóa ngoại giao**: Kêu gọi Nhật Bản tận dụng tư cách thành viên G7 để liên tục gây áp lực lên thực trạng nhân quyền tại Liên Hợp Quốc và các diễn đàn quốc tế khác, đồng thời thúc đẩy thêm nhiều quốc gia châu Á và Hồi giáo gia nhập hàng ngũ công lý [Source](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQGoXhkPchUUQzqNOxSkUyKZl9KlXHmYrs6cSwuVhpATYy7iCoEP0UmB543wNDOJomBj9sXPomirkfex6Qy3NfeCG9JY_nLofgFItNLJ7MF2Bg1rScmaO-S3zA8WRpHBNXhOOtmg50WiDfuUb9CiVuT02j6k11qXJUzhwE0_FcW0wDI3kmx4UIGGWt-T9FO3Ld3qi69A5W8=). 3. **Bảo vệ văn hóa và đức tin**: Hỗ trợ cộng đồng Duy Ngô Nhĩ ở hải ngoại bảo tồn ngôn ngữ, tôn giáo và di sản văn hóa của họ, ngăn chặn các âm mưu diệt chủng văn hóa thành công [Source](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQHqkMhpICNXpzXIAOLB2yxhdXqMc039J_FFsUcFGzB-7udKupunHNOVV8FwusZ6661-Fwflo-4CnWPRF8a3_txAzyAk4ju_nbDaAsoBc83HtZ12LSKNfJnDKzXQTFks0F5M-z8K4AVT-5fX-T2VnwY7w-R5Qu50BdC5HjfqfpEx).

Kết luận: Công lý cuối cùng sẽ đến

Đối với người Hồi giáo toàn cầu, cuộc mít tinh này tại Tokyo không chỉ là một cuộc vận động chính trị mà còn là một lần thanh tẩy tâm linh. Nó nhắc nhở chúng ta rằng dù ở bất cứ đâu, việc theo đuổi công lý và bảo vệ những người yếu thế là sứ mệnh thiêng liêng mà đức tin đã ban tặng. Sự kiên trì của Hiệp hội Duy Ngô Nhĩ Nhật Bản chứng minh rằng ngay cả trong những thời khắc đen tối nhất, chỉ cần trái tim của Ummah cùng nhịp đập, ngọn lửa công lý sẽ không bao giờ tắt. Chúng tôi cầu nguyện Allah ban sức mạnh cho những người bị áp bức và dẫn dắt cộng đồng quốc tế đi trên con đường công bằng và hòa bình. Amin.