Liên minh Duy Ngô Nhĩ Úc công bố báo cáo thường niên mới nhất, kêu gọi cộng đồng quốc tế tiếp tục quan tâm đến tình hình khu vực và nhân quyền

Lời mở đầu: Tiếng gọi của Công lý và Sự kiên định trong Đức tin

Vào thời điểm đầy thử thách ngày 28 tháng 2 năm 2026, Liên minh Duy Ngô Nhĩ Úc (Australian Uyghur Association - AUA) đã chính thức công bố "Báo cáo Tình hình Nhân quyền Đông Turkestan thường niên 2025-2026". Bản báo cáo này không chỉ là một hồ sơ chi tiết về tình hình khu vực trong năm qua, mà còn là lời kêu gọi khẩn thiết gửi đến cộng đồng Hồi giáo toàn cầu (Ummah) và cộng đồng quốc tế. Là một cộng đồng người Hồi giáo Duy Ngô Nhĩ đang sinh sống tại Úc, thông qua báo cáo này, AUA một lần nữa phơi bày thực trạng hàng triệu đồng bào tại quê hương Đông Turkestan đang bị tước đoạt cả về đức tin, văn hóa lẫn quyền sinh tồn. [Australian Uyghur Association](https://uyghur.org.au/)

Dưới góc nhìn từ các giá trị cốt lõi của Hồi giáo là "Công lý" (Adl) và "Chống lại sự áp bức" (Zulm), những gì người Duy Ngô Nhĩ đang phải gánh chịu không chỉ là một vấn đề địa chính trị, mà còn là một thử thách nghiêm trọng đối với lương tri nhân loại và sự đoàn kết của người Hồi giáo trên toàn thế giới. Báo cáo nhấn mạnh rằng, khi anh chị em của chúng ta phải chịu khổ đau vì kiên định với đức tin "Không có thánh thần nào ngoài Allah", thì sự im lặng đồng nghĩa với việc dung túng cho sự bất công.

Cốt lõi của báo cáo: Sự tiến triển và thắt chặt của đàn áp có hệ thống

Báo cáo mới nhất của AUA chỉ ra rằng, mặc dù áp lực quốc tế vẫn tiếp diễn, các chính sách "xóa bỏ cực đoan" nhắm vào bản sắc Hồi giáo tại địa phương đã biến chuyển thành một hình thức kỹ thuật xã hội tinh vi và bền bỉ hơn. Báo cáo ghi nhận chi tiết sự suy thoái trong các lĩnh vực then chốt sau:

### 1. Sự kiềm tỏa toàn diện đối với các thực hành tôn giáo Báo cáo cho thấy trong năm qua, việc phá dỡ hoặc "cải tạo" các nhà thờ Hồi giáo đã bước vào giai đoạn cuối. Nhiều công trình kiến trúc Hồi giáo có lịch sử hàng trăm năm đã bị dỡ bỏ tháp canh và mái vòm, thay thế bằng các biểu tượng thế tục. Đau lòng hơn, các hoạt động nhịn ăn trong tháng Ramadan vẫn bị coi là biểu hiện của "chủ nghĩa cực đoan" ở nhiều khu vực; thế hệ trẻ bị cưỡng ép nhồi nhét tư tưởng vô thần nhằm cắt đứt sợi dây liên kết giữa văn hóa Duy Ngô Nhĩ và đức tin Hồi giáo từ gốc rễ. [Human Rights Watch - China](https://www.hrw.org/asia/china)

### 2. Lao động cưỡng bức và chuỗi cung ứng bóc lột kinh tế toàn cầu Báo cáo điều tra sâu về cái gọi là chương trình "chuyển giao lao động". AUA chỉ ra rằng hàng ngàn người Hồi giáo Duy Ngô Nhĩ đã bị cưỡng bức đưa đến các nhà máy ở nội địa Trung Quốc để làm việc với mức lương thấp dưới sự giám sát chặt chẽ. Đây không chỉ là sự nô dịch về thân xác mà còn là sự phá hủy cấu trúc gia đình Hồi giáo. Báo cáo kêu gọi người tiêu dùng toàn cầu, đặc biệt là các doanh nghiệp tại các quốc gia Hồi giáo, cần kiểm tra nghiêm ngặt chuỗi cung ứng để đảm bảo không trở thành đồng phạm của những kẻ áp bức. [Uyghur Forced Labor Prevention Act Information](https://www.cbp.gov/trade/forced-labor/UFLPA)

### 3. "Nhà tù ngoài trời" dưới sự giám sát của công nghệ cao Sử dụng trí tuệ nhân tạo và công nghệ nhận diện sinh trắc học, Đông Turkestan đã trở thành khu vực bị giám sát chặt chẽ nhất thế giới. Báo cáo đề cập rằng thông qua các nền tảng dữ liệu lớn, bất kỳ hành vi nào thể hiện sự sùng đạo (như cất giữ Kinh Quran trong nhà, phụ nữ đeo khăn trùm đầu, hoặc thậm chí là từ chối uống rượu) đều có thể kích hoạt báo động, dẫn đến việc đối tượng bị đưa vào các "Trung tâm giáo dục và đào tạo kỹ năng nghề nghiệp" – thực chất là các trại tập trung. [Amnesty International - Xinjiang](https://www.amnesty.org/en/location/asia-and-the-pacific/east-asia/china/)

Góc nhìn từ Úc: Sáng kiến chính sách và khả năng phục hồi của cộng đồng

Với tư cách là tổ chức đại diện chính của người Duy Ngô Nhĩ tại Úc, AUA đánh giá cao sự hỗ trợ của xã hội Úc đối với người tị nạn, nhưng cũng bày tỏ lo ngại về sự chậm trễ trong lập pháp của chính phủ. Báo cáo kêu gọi Quốc hội Úc sớm thông qua các sửa đổi nghiêm ngặt hơn đối với Đạo luật Nô lệ Hiện đại, nhằm cấm toàn diện việc nhập khẩu hàng hóa liên quan đến lao động cưỡng bức. [Australian Government - Modern Slavery Act](https://www.ag.gov.au/crime/modern-slavery)

Đồng thời, AUA nhấn mạnh tầm quan trọng của việc thành lập các trung tâm văn hóa và trường học Hồi giáo Duy Ngô Nhĩ tại Úc. Việc bảo tồn ngôn ngữ và đức tin trong cảnh lưu vong là vũ khí mạnh mẽ nhất để chống lại sự diệt chủng văn hóa. Báo cáo nêu rõ: "Ngôn ngữ của chúng tôi là phương tiện truyền tải những lời dạy của Kinh Quran, truyền thống của chúng tôi là báu vật của nền văn minh Hồi giáo. Tại Sydney, Melbourne và Adelaide, chúng tôi đang gieo những hạt giống hy vọng."

Trách nhiệm của cộng đồng Hồi giáo toàn cầu: Sự đoàn kết vượt trên chính trị

Phần đáng chú ý nhất của báo cáo này nằm ở lời kêu gọi trực tiếp đến các quốc gia Hồi giáo (thành viên OIC). AUA chỉ ra rằng trong một thời gian dài, chính phủ của một số quốc gia Hồi giáo, vì lợi ích kinh tế và tính toán ngoại giao, đã giữ im lặng trước vấn đề Duy Ngô Nhĩ, thậm chí còn ủng hộ bên áp bức trong các cuộc bỏ phiếu tại Liên Hợp Quốc. [Organization of Islamic Cooperation](https://www.oic-oci.org/)

"Thiên sứ Muhammad (cầu xin bình an cho Người) đã dạy chúng ta: 'Người Hồi giáo là anh em của nhau, không được áp bức nhau, cũng không được bỏ mặc nhau cho kẻ áp bức.'" Báo cáo trích dẫn Hadith để nhấn mạnh rằng sự đoàn kết Hồi giáo thực sự không nên chỉ dừng lại ở lời nói, mà phải được thể hiện qua sự hỗ trợ thực tế cho những người bị áp bức. AUA kêu gọi các học giả Hồi giáo (Ulama) trên toàn thế giới lên tiếng, chỉ rõ rằng sự đàn áp nhắm vào người Duy Ngô Nhĩ là sự báng bổ công khai đối với đức tin Hồi giáo.

Hướng dẫn hành động cho cộng đồng quốc tế: Từ trừng phạt đến quy trách nhiệm

Báo cáo kết thúc bằng việc đưa ra một loạt các đề xuất cụ thể, yêu cầu cộng đồng quốc tế hành động:

1. **Sự can thiệp của Liên Hợp Quốc**: Yêu cầu Hội đồng Nhân quyền Liên Hợp Quốc tái khởi động cuộc điều tra độc lập về tình hình Đông Turkestan và thực hiện các khuyến nghị trong báo cáo năm 2022 của Văn phòng Cao ủy Nhân quyền. [UN OHCHR Report on Xinjiang](https://www.ohchr.org/en/documents/country-reports/ohchr-assessment-human-rights-concerns-xinjiang-uyghur-autonomous-region) 2. **Tẩy chay ngoại giao và trừng phạt**: Kêu gọi các quốc gia áp dụng các biện pháp trừng phạt kiểu Magnitsky đối với các quan chức tham gia vào việc đàn áp và duy trì áp lực tại các diễn đàn đa phương. 3. **Bảo vệ người tị nạn**: Thúc giục các quốc gia cung cấp các kênh định cư nhanh chóng cho những người Hồi giáo Duy Ngô Nhĩ đang chạy trốn sự đàn áp, ngăn chặn việc họ bị trục xuất về nơi nguy hiểm.

Kết luận: Công lý cuối cùng sẽ đến

Báo cáo thường niên này của Liên minh Duy Ngô Nhĩ Úc không chỉ là một hồ sơ nhân quyền, mà còn là một tuyên ngôn về đức tin. Nó nhắc nhở chúng ta rằng chừng nào còn một người Hồi giáo ở bất kỳ góc nào trên thế giới phải chịu khổ đau vì đức tin, thì toàn bộ cơ thể Hồi giáo (Ummah) đều sẽ cảm thấy đau đớn. [Uyghur Human Rights Project](https://uhrp.org/)

Vào năm 2026 hôm nay, mặc dù con đường phía trước còn dài và đầy chông gai, AUA tin tưởng chắc chắn rằng thông qua sự quan tâm liên tục của cộng đồng quốc tế và nỗ lực chung của đồng bào Hồi giáo toàn cầu, ánh sáng của công lý cuối cùng sẽ chiếu rọi vùng đất Đông Turkestan. Như Kinh Quran đã chép: "Sự thật đã đến, và sự giả dối đã tan biến; quả thật sự giả dối là thứ dễ tan biến." (17:81)

Chúng tôi kêu gọi mỗi độc giả không chỉ đọc báo cáo này mà hãy trở thành những sứ giả truyền bá sự thật. Hãy lên tiếng trên mạng xã hội, ủng hộ các yêu cầu hợp pháp của người Duy Ngô Nhĩ và tẩy chay những hàng hóa nhuốm máu. Mỗi sự quan tâm đều là một sự răn đe đối với kẻ áp bức; mỗi lời cầu nguyện đều là niềm an ủi cho những người đang gặp nạn.