Doğu Türkistan Vakfı, İhtiyaç Sahibi Topluluklara İnsani Yardım ve Eğitim Desteği Sağlamak Amacıyla Kapsamlı Bir Küresel Girişim Başlattı

Ümmetin Krizine Karşı Birleşik Bir Yanıt

Küresel Müslüman toplumunun (Ümmet) benzeri görülmemiş zorluklarla karşı karşıya olduğu bir dönemde, **Doğu Türkistan Vakfı (ETCF)** — **Uluslararası Doğu Türkistan Teşkilatlar Birliği (UDTSB)** ve **Doğu Türkistan Maarif ve Dayanışma Derneği (ETESA)** ile yakın koordinasyon içinde — kapsamlı bir küresel girişim başlattı. "2026 Küresel Dayanışma ve Maarif Girişimi" başlıklı bu program, Doğu Türkistan diasporasının acil insani ihtiyaçları ile İslami kimliğin ve kültürel mirasın korunmasına yönelik uzun vadeli gereklilik arasındaki boşluğu doldurmayı hedefliyor [udtsb.com](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQGYN1S_D29YqBPZrM_Qb5K2e9W8Ndp42yH0zJPPCBH9PU4hULfMbFVxibgw4erlX9XM20RgcgaGlzlaMkvl9KeQ6tuhuSfV-tcqxAeNtlMvnsJSpztKIKqvVbLTivxwKezy3rxySEk2WXpa2Mstm7xgC7YeY-HG_pMIQSkKNV4FXEHs7XG5syLWH1mI522AUs2TfTTffFYJngoiEq95uyQpgnHZ0EPcTi6L8wdfWjzGq7WdHRPb7Ii2cd8SOQ7uoA==).

Onlarca yıldır Doğu Türkistan halkı sistematik dini zulme ve kültürel yok edilmeye maruz kalmaktadır. Sahih bir Müslüman perspektifinden bakıldığında, bu mücadele sadece siyasi bir çatışma değil, aynı zamanda Ümmetin Kur'an'daki *Adalet (Adl)* ilkesine olan bağlılığının derin bir sınavıdır. ETCF'nin yeni girişimi, vatanlarında şu anda uygulanan "İslam'ın Çinlileştirilmesi" politikalarıyla inançlarının söndürülmesine izin vermeyi reddeden bir halkın direncinin bir kanıtıdır [maarip.org](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQHjO-124uurVkGe815iMf6oX-PZTVjgvwL5AtLKQnnEd1T0hi6DVoP7NOg4Tn98TPiHlE0vm4iuUglp_Mbi_Ro_SKSj_r8zQC9RSvzVA4E8HKqGAX9ADQ==).

2026 Küresel Dayanışma ve Maarif Girişimi

Girişim üç temel sütun üzerine yapılandırılmıştır: **İnsani Yardım**, **Eğitimin Korunması (Maarif)** ve **Küresel Savunuculuk**. 2025 yılının başlarında İstanbul'da düzenlenen üst düzey bir istişare toplantısında, UDTSB liderliği, özellikle devam eden kriz nedeniyle ailelerinden ayrılan kadın ve çocukların refahına öncelik veren stratejik bir yol haritası belirledi [udtsb.com](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQGYN1S_D29YqBPZrM_Qb5K2e9W8Ndp42yH0zJPPCBH9PU4hULfMbFVxibgw4erlX9XM20RgcgaGlzlaMkvl9KeQ6tuhuSfV-tcqxAeNtlMvnsJSpztKIKqvVbLTivxwKezy3rxySEk2WXpa2Mstm7xgC7YeY-HG_pMIQSkKNV4FXEHs7XG5syLWH1mI522AUs2TfTTffFYJngoiEq95uyQpgnHZ0EPcTi6L8wdfWjzGq7WdHRPb7Ii2cd8SOQ7uoA==).

1. İnsani Yardım: Yerinden Edilmiş Kişilere Hizmet

Şu anda Türkiye'de yaşayan yaklaşık 50.000 Uygur mülteci ile birlikte, temel ihtiyaçlara olan talep kritik düzeydedir. ETCF, binlerce aileye aylık gıda paketleri, kira yardımı ve sağlık desteği sağlamak için "Zekat ve Sadaka" dağıtım ağını genişletti [mausa.org](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQHCg1_ZGM6cYEHIEGyKOpZCaSn8AZwDIFyElsl6KqOL1TXTp0bemn9J0fNnw7UjFuG09OvQkiA-haPusEZWP5c4iL_NLjV59zjhAfIPFdtgagrTtqhuUCK3b1Bet3DZe1AtGmO5nEE_nO4=).

• Yetim Sponsorluğu: 2026 girişiminin amiral gemisi bileşenlerinden biri Uygur yetimlerinin sponsorluğudur. Birçoğunun ebeveyni Doğu Türkistan'daki toplama kamplarında tutulan bu çocuklara, yerinden edilme travmasından kurtulmaları için güvenli bir ortam, kaliteli eğitim ve psikolojik destek sağlanmaktadır [mausa.org](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQHCg1_ZGM6cYEHIEGyKOpZCaSn8AZwDIFyElsl6KqOL1TXTp0bemn9J0fNnw7UjFuG09OvQkiA-haPusEZWP5c4iL_NLjV59zjhAfIPFdtgagrTtqhuUCK3b1Bet3DZe1AtGmO5nEE_nO4=).
• Acil Tıbbi Yardım: Vakıf, mülteci yoğunluğunun yüksek olduğu bölgelerde mobil sağlık klinikleri kurarak, yasal statüsü veya maddi imkanı olmayanların bile hayat kurtarıcı tıbbi bakım alabilmesini sağlamıştır [eastturkistanassociation.com](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQHnBONFzUT7HRsENlMGfN6XHiHD3i_aOwfOKEJFiXT7gceYE1Ne4caV-6NDbIUDzu7fHxKehjfZUSaSphWitZmco_669_xyL_wbM7X8qQP7s1V7CZCXHeS3Rfb24fKD_nUK1LeLEPMKNTnLFa8=).

2. Eğitimin Korunması: Maarif Misyonu

İslami gelenekte *Maarif* (eğitim), hem manevi hem de dünyevi başarının anahtarıdır. ETCF, eğitimi Uygur halkının zorla asimilasyonuna karşı birincil savunma olarak görmektedir. Vakıf, İstanbul'un Sefaköy ve Zeytinburnu gibi ilçelerinde Uygur dili, İslami teoloji ve modern bilimlerin öğrenilmesi için merkez görevi gören çeşitli okullar işletmektedir [maarip.org](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQHjO-124uurVkGe815iMf6oX-PZTVjgvwL5AtLKQnnEd1T0hi6DVoP7NOg4Tn98TPiHlE0vm4iuUglp_Mbi_Ro_SKSj_r8zQC9RSvzVA4E8HKqGAX9ADQ==).

2025 yılının sonlarında vakıf, "Uluslararası Konjonktür ve Milli Mücadele Yöntemleri" konusuna odaklanan "Uygur Gençleri İçin 9 Günlük Eğitim Programı"nı başarıyla tamamladı. Bu program, sadece inançlarına bağlı değil, aynı zamanda halklarını küresel sahnede savunmak için entelektüel araçlarla donatılmış yeni bir lider nesli yetiştirmeyi amaçlıyordu [akademiye.org](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQFZ6OIia4pWQBjqp2XdkKtVwyOQUF2sMTeGidCW0A46_VDAp7HMD3zWiEC1woVR2GNpHs1Yohb09TzpDpN_VH_443cVJHHMkhxQIJWHLMYBBdUSrbU4zLlWW53T).

3. Küresel Savunuculuk ve Ümmet Dayanışması

ETCF tek başına hareket etmemektedir. Doğu Türkistan'ın özgürleşmesinin tüm Ümmetin onuruyla ayrılmaz bir şekilde bağlantılı olduğunun bilincindedir. 2026 girişiminin bir parçası olarak vakıf, Orta Doğu, Güney Asya ve Güneydoğu Asya'daki Müslüman çoğunluklu ülkelere yönelik faaliyetlerini artırmıştır [udtsb.com](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQGYN1S_D29YqBPZrM_Qb5K2e9W8Ndp42yH0zJPPCBH9PU4hULfMbFVxibgw4erlX9XM20RgcgaGlzlaMkvl9KeQ6tuhuSfV-tcqxAeNtlMvnsJSpztKIKqvVbLTivxwKezy3rxySEk2WXpa2Mstm7xgC7YeY-HG_pMIQSkKNV4FXEHs7XG5syLWH1mI522AUs2TfTTffFYJngoiEq95uyQpgnHZ0EPcTi6L8wdfWjzGq7WdHRPb7Ii2cd8SOQ7uoA==).

Ayrıca vakıf, diğer kriz bölgelerine yardımları kolaylaştırarak daha geniş Ümmete olan bağlılığını göstermiştir. Örneğin, Gazze'de devam eden insani felaket sırasında, Doğu Türkistan diaspora kuruluşları bağış kampanyaları düzenlemiş ve Filistinli kardeşleriyle sarsılmaz bir dayanışma sergileyerek işgal ve direnişin ortak deneyimini vurgulamıştır [uygurnews.com](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQE9ndkrQX9iEFA2r5AjBF3V1dFhj84r7ctY95jkBuU2P2cOmSLCn1DoHRQHrQcFcW76qrojowg7SOyd9zfz4ZpHCeYWxgGlH7Jd4CktzihkmSRngf5cEGR-GSLA8_Pcbwvh7m78YWWKhg2_fnqi4reowUQKJBJcGKq7-OloweWNVO_SAydRziBdu4eLKXlwo8FiHNBX6DS-Sw==).

Son Gelişmeler ve Jeopolitik Zorluklar

16 Şubat 2026'da **Doğu Türkistan İnsan Hakları İzleme Derneği**, İstanbul'da "2025 İnsan Hakları Raporu"nu yayınladı. Çeşitli Türk siyasi partilerinden ve uluslararası STK'lardan temsilcilerin katıldığı etkinlikte, camilerin yıkılması ve din alimlerinin hapsedilmesi de dahil olmak üzere Doğu Türkistan'da devam eden "İslam'a karşı savaş" ayrıntılı olarak anlatıldı [turkistanpress.com](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQHfcmpRwp6UhV3SedNxgWanfU7B5HotA56eFSP4sIqoZvIA9R40k16GvNTfp4CDKX8g1lbtgkulne4kKSzVB1bQvqZRJ-RNDUdWNWcwuJ3Czov7jgyRFAdKAKCSff_e9RrNbr7xxHPqbpFC9EM-YseVENdxBoQ53_h6_RwyQu0X8hCKPSmGEyaXRQw6PGSnI5admrbVOOCSC8PyNLbwBLZXNQ==).

Doğu Türkistan Maarif ve Dayanışma Derneği Başkanı Musacan Er, lansmanda bu vakıfların çalışmalarının soykırımı belgelemek ve dünyanın Uygurların içinde bulunduğu kötü durumu unutmamasını sağlamak için hayati önem taşıdığını vurguladı [turkistanpress.com](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQHfcmpRwp6UhV3SedNxgWanfU7B5HotA56eFSP4sIqoZvIA9R40k16GvNTfp4CDKX8g1lbtgkulne4kKSzVB1bQvqZRJ-RNDUdWNWcwuJ3Czov7jgyRFAdKAKCSff_e9RrNbr7xxHPqbpFC9EM-YseVENdxBoQ53_h6_RwyQu0X8hCKPSmGEyaXRQw6PGSnI5admrbVOOCSC8PyNLbwBLZXNQ==). Ancak diaspora, Çinli ajanların "sınır ötesi baskıları" ve bazen ticareti insan haklarının önüne koyan değişen jeopolitik ittifaklar dahil olmak üzere önemli engellerle karşı karşıyadır [uygurnews.com](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQGL9aju7Z5_waoknk9TBoChX_zS8oHW6ZgadT4KktCJiov1AQDTuLbQhDo8yOfrBm04zGtoRbURjsiGQGzpmUU9vJZRXaCmVynJJhpm9j5b_s2LJPAhY9UqMQ5gU-7S9qXY0khxEy9Y9mK72nxjOMjtvMVY-Oz0HfMSMvJrQY2QLs1lTGHGynsIgAxwHgTcIh5ogjF-Tuobu8nnHOihPgmozH0J9s_SYHhKJiUr4Lv_Ek2j5BP3EiOHS85vBSmaDT3s6btC81DsiDoRpEQX).

Küresel Ümmete Çağrı

Doğu Türkistan Vakfı'nın girişimi insani bir projeden daha fazlasıdır; her Müslüman için bir eylem çağrısıdır. Vakıf, Ümmeti, Orta Asya'da İslam medeniyetini korumanın ön saflarında yer alanları desteklemek için *Zekat* ve *Sadaka*larını kullanmaya çağırmaktadır.

UDTSB Başkanı Hidayet Oğuzhan'ın yakın tarihli bir konuşmasında belirttiği gibi: "Mücadelemiz her Müslümanın onuru içindir. Ümmetin vücudunun bir parçası acı çektiğinde, bütün vücut bu acıyı hisseder" [udtsb.com](https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQG5ss65TaML1NECQADQf2fL3AXeR-Uw-XMlj-mDH0E13dJrMVdWamjaKhKDpsc_zYkyb5MSoC-FdNOTPx0I1i_KdPi32enk3I-5GVZWBmFKkk2SHRbY_kNQqHeEfx5v6xM=). 2026 Küresel Dayanışma ve Maarif Girişimi aracılığıyla ETCF, en karanlık baskılar karşısında bile inanç ışığının parlak bir şekilde yanmaya devam etmesini sağlıyor.

Sonuç

Bu küresel girişimin başlatılması, Doğu Türkistan halkının tarihinde yeni bir sayfa açıyor. Doğu Türkistan Vakfı, acil insani yardımı uzun vadeli eğitimsel ve manevi güçlendirme ile birleştirerek diaspora için sürdürülebilir bir gelecek inşa ediyor. Mazlumu desteklemek ve hakikati savunmak şeklindeki ilahi emri yerine getirerek onlarla dayanışma içinde durmak artık küresel Müslüman toplumunun sorumluluğundadır.