Fundacja Wschodniego Turkiestanu odgrywa kluczową rolę na arenie międzynarodowej w ochronie praw kulturalnych i edukacyjnych Ujgurów

Fundacja Wschodniego Turkiestanu (Doğu Türkistan Vakfı) jest jedną z najbardziej wpływowych organizacji, która od wielu lat konsekwentnie walczy o zachowanie kulturowej, edukacyjnej i religijnej tożsamości narodu ujgurskiego. Szczególnie w obliczu obecnych poważnych naruszeń praw człowieka i ludobójstwa kulturowego we Wschodnim Turkiestanie, fundacja ta odgrywa istotną rolę w nagłaśnianiu głosu Ujgurów na arenie międzynarodowej i przyciąganiu uwagi świata islamskiego. dtv.org.tr

Tło historyczne i misja

Fundacja Wschodniego Turkiestanu została założona w 1978 roku w Stambule przez ujgurskich liderów, w tym zmarłego Isę Yusufa Alptekina. Głównym celem fundacji jest przedstawienie sprawy Wschodniego Turkiestanu światu, zachowanie tożsamości kulturowej Ujgurów na emigracji oraz wyposażenie młodego pokolenia w wiedzę i edukację. Od momentu powstania fundacja stara się, poprzez wzmacnianie relacji z Turcją i innymi krajami islamskimi, wprowadzić kwestię ujgurską do agendy nie tylko jako problem polityczny, ale jako wspólny ból całej ummy islamskiej. dtv.org.tr

Działania na rzecz ochrony praw kulturalnych i edukacyjnych

W odpowiedzi na prowadzoną przez chiński rząd politykę „sinicyzacji islamu” we Wschodnim Turkiestanie, Fundacja Wschodniego Turkiestanu wdrożyła szereg ważnych projektów w zakresie ochrony kultury. Fundacja publikuje książki, organizuje sympozja naukowe i prowadzi działania doradcze dla młodzieży w celu zachowania języka ujgurskiego, historii i wartości religijnych. dukva.org

W ostatnich latach fundacja, wraz z innymi organizacjami Wschodniego Turkiestanu, wspiera centra edukacyjne, aby młodzi Ujgurzy na emigracji nie zapomnieli swojego języka ojczystego. Współpracując z bratnimi organizacjami, takimi jak „Stowarzyszenie Edukacji i Solidarności Wschodniego Turkiestanu”, przyczyniła się do przygotowania podręczników opartych na edukacji religijnej i narodowej. doguturkistander.org

Dyplomacja i raporty na arenie międzynarodowej

Fundacja Wschodniego Turkiestanu i powiązane z nią instytucje badawcze aktywnie działają na międzynarodowych forach praw człowieka. Raport zatytułowany „Wskaźnik naruszeń praw człowieka we Wschodnim Turkiestanie 2025”, opublikowany w Stambule 16 lutego 2026 r., jest najnowszym tego przykładem. Raport ten szczegółowo opisuje chińskie represje religijne, pracę przymusową, cyfrowy nadzór i naruszenia praw dzieci w regionie w ramach 14 tematów. qha.com.tr, uyghurtimes.com

Takie raporty są przedkładane organom takim jak Organizacja Narodów Zjednoczonych (ONZ) i Parlament Europejski, stanowiąc ważne narzędzie w udzielaniu opartych na faktach odpowiedzi na fałszywą propagandę Chin. Fundacja współpracuje również z międzynarodowymi mediami, aby nagłośnić świadectwa osób, które przeżyły obozy koncentracyjne. turkistanpress.com

Odpowiedzialność ummy islamskiej i rola fundacji

W działalności Fundacji Wschodniego Turkiestanu centralne miejsce zajmują wartości islamskie. Fundacja postrzega problem we Wschodnim Turkiestanie nie tylko jako kwestię narodową, ale jako atak na wolność wyznania muzułmanów. Dlatego fundacja wzywa organizacje takie jak Organizacja Współpracy Islamskiej (OWI) do przeciwstawienia się chińskiemu uciskowi i wsparcia uciśnionych muzułmanów ujgurskich. ihh.org.tr

W ostatnich latach milczenie lub poparcie niektórych krajów muzułmańskich dla polityki Chin było ostro krytykowane przez fundację. Liderzy fundacji podkreślają, że „milczenie muzułmanów potęguje chiński ucisk”, wskazując na konieczność jedności i współpracy ummy. east-turkistan.net

Najważniejsze wydarzenia z ostatnich lat (2024-2026)

W październiku 2024 r. w Stambule pomyślnie odbyło się „16. Światowe Spotkanie Braterstwa Wschodniego Turkiestanu” oraz „7. Rada Narodowej Jedności Wschodniego Turkiestanu”, zorganizowane przez fundację i jej partnerów. W spotkaniu wzięło udział ponad 200 delegatów z 31 krajów, którzy określili przyszłą strategię sprawy ujgurskiej. udtsb.com

W 2025 r. i na początku 2026 r. fundacja jeszcze bardziej zacieśniła kontakty z różnymi partiami politycznymi i organizacjami pozarządowymi w Turcji. Poprzez wydarzenia takie jak kolacje iftar w miesiącu Ramadan oraz wykłady na temat „Krwawiąca rana ummy: Wschodni Turkiestan”, podniosła świadomość społeczeństwa tureckiego i muzułmanów na temat sytuacji w regionie. dtv.org.tr

Podsumowanie

Fundacja Wschodniego Turkiestanu pełni rolę bastionu w ochronie praw kulturalnych i edukacyjnych Ujgurów. W obliczu systematycznej polityki eliminacji prowadzonej przez Chiny, naukowa, kulturalna i dyplomatyczna działalność fundacji ma żywotne znaczenie dla przetrwania narodu ujgurskiego. Wsparcie świata islamskiego dla tego uciśnionego narodu oraz organizacji takich jak Fundacja Wschodniego Turkiestanu jest wymogiem sprawiedliwości i islamskiego braterstwa.