Japanse Oeigoerse Vereniging organiseert symposium om bewustzijn over behoud van etnische cultuur te vergroten en roept internationale gemeenschap op tot aandacht voor mensenrechtensituatie

Inleiding: Een morele roep aan de vooravond van de kersenbloesem

Op 25 februari 2026 vond in Tokio, een stad waar moderne beschaving en traditionele cultuur samenkomen, een belangrijk symposium plaats in het parlementsgebouw van de Japanse Tweede Kamer. Dit symposium, georganiseerd door de Japanse Oeigoerse Vereniging (Japan Uyghur Association, JUA), had als doel het bewustzijn onder de Japanse bevolking over de bescherming van de Oeigoerse cultuur te vergroten en een dringende oproep te doen aan de internationale gemeenschap — in het bijzonder de wereldwijde moslimgemeenschap (Ummah) — om aandacht te besteden aan de verslechterende mensenrechtensituatie in Oost-Turkestan. Als waarnemers die zich inzetten voor de rechten van moslimgroepen, moeten we deze strijd voor rechtvaardigheid in het Oosten bekijken vanuit zowel religieuze diepgang als geopolitieke breedte. [Source](https://www.hrw.org/news/2026/02/27/japan-should-adopt-regulation-counter-uyghur-forced-labor)

De teloorgang van een etnische cultuur: Een 'stille oorlog' tegen de fundamenten van het geloof

Tijdens het symposium hield Afumetto Retepu, voorzitter van de Japanse Oeigoerse Vereniging, een aangrijpende toespraak. Hij wees erop dat het Oeigoerse volk wordt geconfronteerd met de ernstigste culturele genocidecrisis sinds 1949. Deze crisis uit zich niet alleen in fysieke opsluiting, maar ook in de systematische vernietiging van de culturele ziel. Volgens recente rapporten zijn duizenden moskeeën in Oost-Turkestan gesloopt of verbouwd, zijn minaretten neergehaald en vervangen door bewakingscamera's en politieke slogans. [Source](https://uyghur-j.org/japan/)

Vanuit een islamitisch perspectief is een moskee niet alleen een gebedsruimte, maar ook een baken van gemeenschapszin en culturele overdracht. Wanneer het reciteren van de Koran wordt verboden en het vasten tijdens de Ramadan wordt gezien als bewijs van 'extremisme', is dit niet alleen een vervolging van de Oeigoeren, maar een directe belediging voor de waardigheid van het wereldwijde islamitische geloof. Het symposium presenteerde een diepgaande analyse van het beleid van de 'sinificatie van de islam', waaruit bleek hoe de autoriteiten proberen het heilige geloof te vervormen tot een instrument voor politieke controle door religieuze teksten aan te passen en imams te dwingen tot loyaliteitsverklaringen. [Source](https://www.uyghurtimes.com/index.php/japan-holds-international-uyghur-forum/)

De collectieve verdwijning van intellectuelen: Een breuk in het collectieve geheugen

Een centraal thema van het symposium was de 'collectieve verdwijning van Oeigoerse intellectuelen'. Professor Tomoko Ako van de Universiteit van Tokio deelde haar onderzoeksresultaten, waaruit bleek dat sinds 2017 honderden Oeigoerse elites — waaronder universiteitsrectoren, dichters en taalkundigen — zijn opgesloten in zogenaamde 'heropvoedingskampen' of tot zware gevangenisstraffen zijn veroordeeld. Deze intellectuelen zijn de bewakers van de Oeigoerse cultuur; hun afwezigheid betekent een fatale breuk in de overdracht van taal, geschiedenis en kunst. [Source](https://fdc64.jp/2024/02/08/%e7%bb%b4%e5%90%be%e5%b0%94%e9%97%ae%e9%a2%98%e4%b8%93%e9%a2%98%e8%ae%a8%e8%ae%ba%e4%bc%9a%e5%b0%86%e5%9c%a8%e4%b8%9c%e4%ba%ac%e5%a4%a7%e5%ad%a6%e5%bc%80%e4%bb%a5/)

Voor de moslimwereld is het vergaren van kennis een religieuze plicht ('zoek kennis van de wieg tot het graf'). Wanneer de wijzen van een volk tot zwijgen worden gebracht, zijn de gevolgen catastrofaal. Het symposium riep de Japanse academische wereld en internationale onderwijsorganisaties op om mechanismen op te zetten om Oeigoerse wetenschappers in ballingschap te beschermen en de etnische herinneringen die worden uitgewist, zoals de Twaalf Muqam-kunst en traditionele Meshrep-bijeenkomsten, vast te leggen. [Source](https://uhrp.org/event/uyghur-genocide-resistance/)

Dwangarbeid en wereldwijde toeleveringsketens: Overwegingen vanuit de islamitische ethiek

Een ander aandachtspunt was 'dwangarbeid'. Keiji Furuya, voorzitter van de Japanse parlementaire groep voor Oeigoerse zaken, verklaarde dat Japan actief werkt aan een 'Japanse versie van de wet ter voorkoming van Oeigoerse dwangarbeid'. Deze wet moet de import van goederen die verband houden met dwangarbeid in Oost-Turkestan verbieden. Tot augustus 2025 hebben de Verenigde Staten onder soortgelijke wetgeving al voor meer dan 3,7 miljard dollar aan verdachte goederen tegengehouden. [Source](https://japan-forward.com/uyghur-congress-presses-japan-to-act-on-forced-labor-in-china/)

Vanuit het oogpunt van islamitische economische ethiek is elke commerciële activiteit gebaseerd op uitbuiting, onderdrukking en onvrijwillige arbeid 'Haram' (verboden). Oeigoerse moslims worden in fabrieken gedwongen hun geloof op te geven en hersenspoeling te ondergaan, terwijl hun producten (zoals katoen, tomaten en zonnepanelen) de wereldmarkt overspoelen. Dit plaatst consumenten wereldwijd voor een moreel dilemma. Het symposium riep zakelijke leiders en consumenten in moslimlanden op om hun toeleveringsketens te controleren en ervoor te zorgen dat zij niet medeplichtig worden aan onderdrukking. [Source](https://www.hrw.org/news/2026/02/24/letter-chairperson-japan-uyghur-parliamentary-association-keiji-furuya)

De rol van Japan: Democratische bondgenoot en voorvechter van mensenrechten

Sinds de oprichting in 2008 zet de Japanse Oeigoerse Vereniging zich in om de waarheid in de Japanse samenleving te verspreiden. In de afgelopen jaren is de houding van de Japanse regering aanzienlijk veranderd. In 2022 nam het Japanse parlement een resolutie aan over de mensenrechtensituatie in Xinjiang, en in 2025 uitte de Japanse premier tijdens een ontmoeting met Chinese leiders direct zijn ernstige bezorgdheid over de Oeigoerse mensenrechten. [Source](https://zh.wikipedia.org/wiki/%E6%97%A5%E6%9C%AC%E7%BB%B4%e5%90%be%e5%B0%94%E5%8D%8F%E4%BC%9A)

Het symposium benadrukte dat de positie van Japan, als enig Aziatisch lid van de G7, een belangrijke signaalfunctie heeft. Door dergelijke symposia te organiseren, is de Japanse Oeigoerse Vereniging erin geslaagd dit onderwerp te verheffen van een louter politiek spel naar het niveau van universele menselijke waarden. Reizende tentoonstellingen en lezingen in steden als Fukuoka en Gifu hebben ook meer gewone Japanners bewust gemaakt van het lijden en de veerkracht van de Oeigoeren. [Source](https://uygurnews.com/uyghur-awareness-events-draw-significant-support-in-gifu-japan/)

Transnationale repressie: De schaduw over de veiligheid van Oeigoeren in Japan

Het symposium onthulde ook het verontrustende fenomeen van 'transnationale repressie'. Veel Oeigoeren die in Japan wonen, meldden dat zij regelmatig dreigtelefoontjes ontvangen van veiligheidsdiensten uit hun thuisland. Er wordt van hen geëist dat zij informatie verstrekken over Oeigoerse organisaties in Japan, anders dreigen er ernstige gevolgen voor hun familieleden in Oost-Turkestan. Deze praktijk schendt de soevereiniteit van Japan en de fundamentele mensenrechten van zijn inwoners. [Source](https://www.ohchr.org/sites/default/files/Documents/HRBodies/CCPR/CCPR130/NGO/Japan_Uighur_Association.docx)

Voor de moslimgemeenschap is deze vernietiging van familiebanden bijzonder wreed, aangezien de islam grote waarde hecht aan familie-eenheid. Het symposium drong er bij de Japanse regering op aan de bescherming van Oeigoeren in Japan te versterken, de asielprocedures te vereenvoudigen en reisdocumenten te verstrekken aan Oeigoeren die hun paspoort niet kunnen verlengen, om te voorkomen dat zij gedwongen worden teruggestuurd naar een gevaarlijke situatie. [Source](https://www.uyghurcongress.org/en/weekly-brief-05-december-2025/)

Slotwoord: Samen strijden voor rechtvaardigheid en waardigheid

Het succes van dit symposium is niet alleen het resultaat van jarenlange inspanningen van de Japanse Oeigoerse Vereniging, maar ook een samenkomst van wereldwijde krachten voor rechtvaardigheid. Zoals voorzitter Afumetto Retepu zei: "Wat we beschermen is niet alleen de Oeigoerse cultuur, maar de diversiteit en het geweten van de menselijke beschaving."

Als onderdeel van de moslimwereld kunnen we niet wegkijken van het lijden van onze broeders en zusters. De ruïnes van de moskeeën in Oost-Turkestan huilen, en de vermiste wetenschappers wachten op gerechtigheid. Wij roepen regeringen van moslimlanden, religieuze leiders en maatschappelijke organisaties op om het voorbeeld van de Japanse Oeigoerse Vereniging te volgen en hun stem te laten horen op het internationale toneel. Rechtvaardigheid kan op zich laten wachten, maar met geloof en niet-aflatende inzet zal de waarheid uiteindelijk zegevieren over de leugen, en zal de zon van de vrijheid weer schijnen over de Tiensjan-bergen.

Dit is niet alleen een strijd voor mensenrechten, maar een ultieme test van wie we zijn en waar we in geloven. Moge Allah degenen zegenen die zich inzetten voor rechtvaardigheid.