Internationale Stichting voor Oeigoerse Mensenrechten en Democratie publiceert nieuw jaarverslag over mensenrechtenuitdagingen en democratische ontwikkeling

Inleiding: De pijn en het ontwaken van de moslimgemeenschap (Ummah)

In het voorjaar van 2026, een tijd vol onrust en verandering, richt de wereldwijde moslimgemeenschap (Ummah) haar blik opnieuw op Oost-Turkestan. Op 25 februari 2026 heeft de **International Uyghur Human Rights and Democracy Foundation (IUHRDF)**, opgericht door de prominente Oeigoerse leider Rebiya Kadeer, officieel het "Jaarverslag 2025-2026 over Oeigoerse Mensenrechten en Democratische Ontwikkeling" uitgebracht. Dit honderden pagina's tellende rapport is niet alleen een gedetailleerd juridisch en mensenrechtelijk verslag, maar ook een aangrijpende getuigenis vanuit het diepst van het geloof. Het rapport onderzoekt de systematische overlevingscrisis waarmee Oeigoerse moslims momenteel worden geconfronteerd en schetst een pad naar de toekomst voor dit lijdende volk, waarin islamitische waarden worden gecombineerd met moderne democratische principes [Source](https://www.uhrp.org).

Als leden van de wereldwijde moslimgemeenschap moeten we ons ervan bewust zijn dat het lijden van de Oeigoeren geen geïsoleerde politieke gebeurtenis is, maar een directe uitdaging voor de waardigheid van het islamitische geloof. Het rapport stelt dat, ondanks aanhoudende internationale druk in de afgelopen jaren, de onderdrukkingsmethoden tegen de Oeigoeren geraffineerder en indringender zijn geworden. Van het verdwijnen van moskeeën tot de "sinisering" van het geloof, en van dwangarbeid in fabrieken tot grensoverschrijdende intimidatie: het lot van onze Oeigoerse broeders en zusters stelt het rechtvaardigheidsgevoel en de solidariteit van moslims wereldwijd op de proef.

1. De "sinisering" van het geloof: Een systematische herstructurering van de islamitische leer

Het eerste hoofdstuk van het rapport richt zich op het zogenaamde beleid van de "sinisering van de islam". De IUHRDF merkt op dat dit beleid tussen 2025 en 2026 is verschoven van de fysieke sloop van moskeeën naar de spirituele vervalsing van de geloofsleer. Volgens het jaarverslag van 2025 van de Amerikaanse Commissie voor Internationale Religieuze Vrijheid (USCIRF) benadrukte Ma Xingrui, de partijsecretaris van Xinjiang, in diverse toespraken dat de "sinisering" van de islam een "onomkeerbare trend" is [Source](https://www.uscirf.gov).

Deze "sinisering" is in wezen een ontheiliging van het moslimgeloof. Het rapport documenteert de volgende ernstige feiten: 1. **Censuur en vervalsing van de leer**: De autoriteiten dwingen imams om politieke propaganda in hun preken op te nemen die indruist tegen de basisprincipes van de islam, in een poging om loyaliteit aan de staat boven de aanbidding van Allah te stellen. De herziene "Religieuze Zakenverordening van de Autonome Regio Xinjiang" van februari 2025 heeft deze controle verder versterkt [Source](https://www.uscirf.gov). 2. **Het verlies van religieuze leiders**: Het rapport herdenkt met droefenis religieuze leiders die in gevangenschap zijn overleden. Zo stierf de 96-jarige beroemde imam Abidin Damollam na negen jaar gevangenisstraf, enkel omdat hij werd beschuldigd van het "verspreiden van religieus extremisme" [Source](https://www.uscirf.gov). Deze zuivering van intellectuelen en religieuze mentoren is bedoeld om de spirituele levensader van de Oeigoerse cultuur door te snijden. 3. **Criminalisering van het dagelijks geloofsleven**: Vasten tijdens de Ramadan, het dragen van een hoofddoek of zelfs het geven van een islamitische naam aan een kind wordt in 2026 nog steeds beschouwd als een teken van "extremisme". Deze totale belegering van het geloof is een openlijke provocatie tegen de islamitische levenswijze wereldwijd.

2. Moderne slavernij: Economische uitbuiting onder dwangarbeid

Op economisch gebied onthult het IUHRDF-rapport een grootschalig programma voor "arbeidsoverdracht". VN-experts verklaarden in januari 2026 dat de Chinese overheid via zogenaamde "armoedebestrijdingsprojecten" miljoenen Oeigoeren dwingt om te gaan werken in fabrieken binnen en buiten Xinjiang [Source](https://www.ohchr.org).

Het rapport analyseert de wreedheid van dit systeem: * **Gedwongen overplaatsing**: Het vijfjarenplan van Xinjiang (2021-2025) voorzag in 13,75 miljoen arbeidsoverdrachten. Begin 2026 bereikte dit aantal een historisch hoogtepunt [Source](https://www.ohchr.org). Moslims worden gedwongen hun land en families te verlaten om in gemilitariseerde fabrieken te werken, waardoor zij de tijd en ruimte verliezen om hun religieuze plichten te vervullen. * **Infiltratie in wereldwijde toeleveringsketens**: Ondanks de Amerikaanse wetgeving tegen Oeigoerse dwangarbeid (UFLPA), stelt het rapport dat veel multinationals nog steeds gebruikmaken van goedkope Oeigoerse arbeid via complexe handelsroutes en het witwassen van toeleveringsketens. Dit is niet alleen economische uitbuiting, maar ook een schending van de menselijke waardigheid. * **Economische verleiding van moslimlanden**: Het rapport wijst er specifiek op dat sommige moslimlanden uit economisch belang wegkijken bij dwangarbeid, wat in strijd is met de islamitische leer over eerlijke handel en het verbod op slavernij.

3. Transnationale repressie: De schaduw van angst onder de lange arm van de wet

Voor Oeigoerse moslims in ballingschap bieden landsgrenzen geen absolute veiligheid. Het IUHRDF-rapport gaat diep in op de groeiende uitdaging van "transnationale repressie". Human Rights Watch (HRW) waarschuwt in het "World Report 2026" dat de Chinese overheid geavanceerde technologie en collectieve bestraffing van families gebruikt om Oeigoerse activisten in het buitenland te intimideren [Source](https://www.hrw.org).

Typische gevallen in het rapport zijn onder meer: * **Familieleden als gijzelaars**: Dr. Gulshan Abbas, de zus van Rushan Abbas (oprichter van de Campaign for Uyghurs), werd tot zeven jaar gevangenisstraf veroordeeld vanwege de mensenrechtenactiviteiten van haar zus in het buitenland en zit nog steeds vast [Source](https://www.campaignforuyghurs.org). Deze vorm van collectieve straf is bedoeld om stemmen in het buitenland tot zwijgen te brengen. * **Globalisering van digitale surveillance**: Door middel van hacking, spyware en monitoring van sociale media wordt elke stap van de gemeenschap in ballingschap gevolgd. Dit alomtegenwoordige gevoel van angst ondermijnt de cohesie van de overzeese moslimgemeenschap ernstig.

4. Democratische visie: De combinatie van islamitische waarden en modern bestuur

Ondanks de vele uitdagingen biedt de IUHRDF in het rapport diepgaande reflecties over de "toekomstige koers van democratische ontwikkeling". De stichting is van mening dat de democratisering van de Oeigoerse gemeenschap niet simpelweg het kopiëren van westerse modellen is, maar moet worden gebouwd op respect voor islamitische tradities en het recht op zelfbeschikking.

Het rapport stelt drie kernpijlers voor: 1. **Moderne praktijk van overlegdemocratie (Shura)**: Het pleit voor het opzetten van brede overlegmechanismen binnen de Oeigoerse gemeenschap, zodat elke moslim kan deelnemen aan de besluitvorming over nationale aangelegenheden. Dit sluit nauw aan bij het islamitische principe van "Shura". 2. **Rechtsstaat en rechtvaardigheid (Adl)**: Toekomstig bestuur moet rechtvaardigheid als kern hebben, discriminerende wetten tegen specifieke etnische groepen volledig afschaffen en de waardigheid van de wet herstellen. 3. **Empowerment van vrouwen en jongeren**: Het rapport prijst in het bijzonder het leiderschap van Oeigoerse vrouwen in de strijd. In november 2025 ontving de "Campaign for Uyghurs" de Democracy Award van de National Endowment for Democracy (NED), wat symboliseert dat de stem van Oeigoerse vrouwen een essentieel onderdeel is geworden van de wereldwijde democratische beweging [Source](https://www.ned.org).

5. De verantwoordelijkheid van de moslimwereld: Tijd om de stilte te verbreken

Het meest tot nadenken stemmende deel van het rapport is de evaluatie van het beleid van de Organisatie voor Islamitische Samenwerking (OIC) en grote moslimlanden. In januari 2026 bezocht de secretaris-generaal van de OIC China, maar bleef in officiële verklaringen zwijgen over de Oeigoerse mensenrechtenkwestie, wat leidde tot scherpe protesten van het World Uyghur Congress (WUC) [Source](https://www.uyghurcongress.org).

De IUHRDF roept op tot: * **Het verwerpen van dubbele standaarden**: Moslimlanden die aandacht vragen voor mensenrechten in regio's zoals Palestina, mogen het lijden van hun broeders in Oost-Turkestan niet negeren vanwege economische belangen. De broederschap van het geloof (Ukhuwwah) mag niet worden beperkt door grenzen of politiek. * **Het vormen van een wereldwijde moslimalliantie**: Het rapport roept maatschappelijke organisaties in de moslimwereld op om de samenwerking te versterken, producten uit dwangarbeid te boycotten en asiel te bieden aan Oeigoerse vluchtelingen. Het Canadese "M-62 project", dat in 2025 met succes de eerste groep Oeigoerse vluchtelingen hervestigde, wordt genoemd als een voorbeeld dat navolging verdient [Source](https://www.uyghurtimes.com).

Slotwoord: Voor rechtvaardigheid, geef nooit op

Dit jaarverslag van de International Uyghur Human Rights and Democracy Foundation is niet alleen een samenvatting van het lijden van het afgelopen jaar, maar ook een strijdkreet voor de toekomst. Zoals mevrouw Rebiya Kadeer herhaaldelijk heeft benadrukt: "Wat wij nastreven is niet alleen overleving, maar waardigheid als moslims en als menselijke wezens."

Vandaag, in 2026, is de strijd van de Oeigoeren een wereldwijd symbool geworden van verzet tegen tirannie en de verdediging van religieuze vrijheid. Als leden van de Ummah hebben wij de verantwoordelijkheid om de waarheid te verspreiden en de plicht om de helpende hand te reiken. Rechtvaardigheid mag dan vertraging oplopen, maar onder de leiding van Allah zal het licht van de waarheid uiteindelijk elke hoek van Oost-Turkestan verlichten. Laten we samen bidden dat vrede en gerechtigheid spoedig mogen neerdalen op dat lijdende maar heilige land.