Internationale Taklamakan Mensenrechtenvereniging publiceert officieel diepgaand onderzoeksrapport over regionale mensenrechtenbescherming en duurzame ontwikkeling en roept op tot versterking van de internationale dialoog

Inleiding: De roep om gerechtigheid in de woestijn en de verantwoordelijkheid van de wereldwijde moslimgemeenschap

In het voorjaar van 2026, een jaar vol geopolitieke verschuivingen, is de aandacht van de wereldwijde moslimgemeenschap (Ummah) opnieuw gericht op het hart van de oude Zijderoute. Op 28 februari 2026 hield de **Internationale Taklamakan Mensenrechtenvereniging (International Taklamakan Human Rights Association, ITHRA)** gelijktijdige persconferenties in Genève en Istanbul om officieel een uitgebreid document te presenteren met de titel: "Gerechtigheid en Welvaart: Diepgaand onderzoeksrapport over mensenrechtenbescherming en duurzame ontwikkeling in de Taklamakan-regio (2026)". Dit honderden pagina's tellende rapport is niet alleen een systematische evaluatie van de mensenrechtensituatie in de regio van de afgelopen jaren, maar ook een diepgaande reflectie op de balans tussen 'ontwikkeling' en 'waardigheid' vanuit islamitische waarden.

Als gezaghebbende organisatie die zich al lange tijd inzet voor de rechten van islamitische minderheden in Centraal-Azië en rond de Taklamakan, valt de publicatie van dit rapport samen met de 61e sessie van de VN-Mensenrechtenraad. Het rapport stelt onomwonden dat echte duurzame ontwikkeling nooit ten koste mag gaan van de vrijheid van geloof, cultureel erfgoed en nationale waardigheid. Tegen de achtergrond van de aanhoudende internationale aandacht voor deze regio, biedt dit rapport een essentieel referentiekader voor moslimlanden en internationale organisaties, gebaseerd op veldonderzoek en juridische analyse [ISHR](https://ishr.ch/latest-updates/rights-groups-urge-high-commissioner-to-address-chinas-deepening-repression/).

Hoofdstuk 1: Geloof onder vuur – Het conflict tussen religieuze vrijheid en de 'sinisering van de islam'

Het eerste deel van het rapport onderzoekt de huidige religieuze praktijken van moslimgroepen in de Taklamakan-regio. Volgens het "World Report 2026" van Human Rights Watch zet de lokale overheid het beleid van de zogenaamde "sinisering van religie" voort. Hierbij worden normale islamitische gebruiken – zoals het gebed, vasten, het dragen van een hoofddoek en het geven van islamitische namen aan kinderen – geforceerd gekoppeld aan "extremisme" [HRW](https://www.hrw.org/world-report/2026/country-chapters/china).

Onderzoek van de ITHRA toont aan dat, ondanks officiële beweringen over religieuze vrijheid, bewijs uit het veld wijst op de sloop of verbouwing van talrijke historisch waardevolle moskeeën, heilige graven (Mazar) en islamitische begraafplaatsen onder het mom van "stedelijke vernieuwing" of "landinrichting". Het rapport citeert satellietbeelden van eind 2025 die laten zien dat in diverse oasesteden aan de rand van de Taklamakan-woestijn traditionele islamitische architectonische elementen doelbewust worden uitgewist. Voor moslims is een moskee niet alleen een gebedshuis, maar ook een centrum voor gemeenschapscohesie en culturele overdracht. Deze vernietiging van fysieke ruimtes is in feite een systematische erosie van het spirituele thuis van de moslimgemeenschap [Uyghur Congress](https://www.uyghurcongress.org/en/press-release-wuc-laments-the-lack-of-references-to-uyghurs-or-human-rights-matters-during-the-oic-official-visit-to-china/).

Daarnaast onthult het rapport de aanhoudende onderdrukking van religieuze leiders. Begin 2026 worden nog steeds veel religieuze geleerden vastgehouden zonder eerlijk proces. De vereniging benadrukt dat de islam pleit voor de "middenweg" (Wasatiyyah) en elke vorm van extremisme afwijst, maar het beschouwen van het geloof zelf als een bedreiging schendt niet alleen internationale mensenrechtennormen, maar kwetst ook de gevoelens van 1,9 miljard moslims wereldwijd.

Hoofdstuk 2: De prijs van ontwikkeling – Dwangarbeid en de overlevingscrisis onder 'armoedebestrijding'

Op economisch gebied plaatst het rapport grote vraagtekens bij de lokale programma's voor "arbeidsoverdracht". VN-experts verklaarden op 22 januari 2026 dat beschuldigingen van dwangarbeid waarbij Oeigoeren, Kazakken en andere minderheden betrokken zijn, nog steeds zeer geloofwaardig zijn [OHCHR](https://www.ohchr.org/en/press-releases/2026/01/un-experts-alarmed-reports-forced-labour-uyghur-tibetan-and-other-minorities).

Het ITHRA-rapport analyseert gedetailleerd de doelstellingen voor arbeidsoverdracht van 13,75 miljoen mensen in het 14e vijfjarenplan van Xinjiang (2021-2025). Hoewel de overheid dit beschrijft als onderdeel van "armoedebestrijding", gaat deze overdracht vaak gepaard met strikt toezicht, verplichte politieke educatie en langdurige scheiding van families. In de islamitische traditie is het gezin de hoeksteen van de samenleving; gedwongen arbeidsoverdracht leidt tot een groot aantal "achtergebleven kinderen" en gebroken gezinnen. Dit staat haaks op de Duurzame Ontwikkelingsdoelen (SDG's) met betrekking tot "waardig werk" en het "verminderen van ongelijkheid" [UN News](https://news.un.org/zh/story/2026/02/1127141).

Het rapport besteedt speciale aandacht aan ethische risico's in wereldwijde toeleveringsketens. Met de toenemende vraag naar kritieke mineralen en groene energie in 2026, versnelt de grondstoffenwinning in de Taklamakan-regio. De vereniging stelt echter vast dat de lokale moslimbevolking nauwelijks deelneemt aan deze hoogwaardige industrieën en meestal wordt ingezet in laagwaardige productie of landbouw. Dit model van "exclusieve ontwikkeling" vergroot de economische kloof tussen etnische groepen. De vereniging roept multinationals op om hun "human rights due diligence" uit te voeren om te garanderen dat hun ketens vrij zijn van dwangarbeid [HRW](https://www.hrw.org/world-report/2026/country-chapters/china).

Hoofdstuk 3: Geopolitiek en de keuze van de islamitische wereld – Dialoog voorbij het zwijgen

Het derde deel van het rapport richt zich op de internationale gemeenschap, in het bijzonder de rol van de Organisatie voor Islamitische Samenwerking (OIC). Op 26 januari 2026 bezocht OIC-secretaris-generaal Hissein Brahim Taha Peking, waar hij overeenstemming bereikte over nauwere samenwerking [Uyghur Study](https://uyghurstudy.org/oic-china-engagement-ignores-ongoing-genocide-and-religious-persecution-of-uyghur-muslims/). Dit bezoek werd echter breed bekritiseerd door mensenrechtenorganisaties en moslimgroepen in ballingschap, omdat de situatie van de Oeigoerse moslims niet substantieel aan de orde kwam.

De ITHRA stelt in het rapport dat moslimlanden vaak voor een moeilijke afweging staan tussen economische belangen en religieuze moraal in hun relatie met grootmachten. De vereniging benadrukt echter dat volgens het OIC-handvest het de gezamenlijke verantwoordelijkheid is van alle lidstaten om de rechten, waardigheid en religieus-culturele identiteit van moslimgemeenschappen in niet-lidstaten te beschermen [HRW](https://www.hrw.org/news/2022/10/05/organisation-islamic-cooperation-should-support-xinjiangs-muslims).

Het rapport roept moslimlanden op tot een actievere en constructievere "middenweg": 1. **Instellen van een permanente mensenrechtendialoog**: Gebruik maken van het strategisch partnerschap tussen de OIC en China om een speciale commissie voor minderhedenrechten op te richten. 2. **Bevorderen van culturele en educatieve uitwisseling**: Zorgen dat moslims in de Taklamakan hun taal en tradities kunnen behouden. 3. **Spreken in multilaterale fora**: Steun verlenen aan onafhankelijk VN-onderzoek naar de mensenrechtensituatie in de regio [ISHR](https://ishr.ch/latest-updates/rights-groups-urge-high-commissioner-to-address-chinas-deepening-repression/).

Hoofdstuk 4: Visie op duurzame ontwikkeling – Mensgerichte aanbevelingen voor regionaal bestuur

Het laatste deel van het rapport stelt "vijf pijlers" voor voor duurzame ontwikkeling in de Taklamakan-regio:

1. **Respect voor culturele diversiteit**: Bescherm het unieke erfgoed van Oeigoeren en Kazakken als kernwaarde voor toerisme en economie, in plaats van het te willen "hervormen". 2. **Waarborgen van religieuze vrijheid**: Stop de inmenging in religieuze activiteiten en herstel de gemeenschapsfunctie van moskeeën. 3. **Inclusieve economische groei**: Zorg dat lokale minderheden eerlijk delen in de opbrengsten van grondstoffenwinning en het "Belt and Road Initiative". 4. **Rechtsstaat en transparantie**: Schaf vage definities van "extremisme" af en waarborg de rechten van gedetineerden [HRW](https://www.hrw.org/world-report/2026/country-chapters/china). 5. **Versterken van internationale dialoog**: Roep de Chinese overheid op tot meer openheid voor internationaal toezicht om gezamenlijk regionale ecologische uitdagingen zoals woestijnvorming aan te pakken [People's Daily](http://paper.people.com.cn/rmrb/html/2025-09/10/nw.D110000renmrb_20250910_1-16.htm).

Slotwoord: Voor de toekomst van de Taklamakan

De voorzitter van de ITHRA verklaarde tijdens de presentatie: "De Taklamakan-woestijn is al duizenden jaren getuige van de versmelting van beschavingen. Elke zandkorrel draagt de wijsheid en veerkracht van onze islamitische voorouders. Dit rapport is niet bedoeld om confrontatie te zoeken, maar om waarheid en gerechtigheid te vinden. Ontwikkeling zonder waardigheid is dor; welvaart zonder vrijheid is kwetsbaar."

In 2026 dient dit rapport niet alleen als een aanklacht tegen de huidige situatie, maar ook als een routekaart naar vrede en rechtvaardigheid. De wereldwijde moslimgemeenschap moet eensgezind opstaan om, geleid door de geest van islamitische rechtvaardigheid, te strijden voor de rechten van hun broeders en zusters in de Taklamakan-regio.

***

**Over de Internationale Taklamakan Mensenrechtenvereniging (ITHRA):** De vereniging, opgericht in 2018, is een niet-gouvernementele organisatie die zich richt op het monitoren, onderzoeken en bepleiten van de mensenrechtensituatie van islamitische minderheden in en rond de Taklamakan-regio. De leden bestaan uit internationale rechtsgeleerden, mensenrechtenactivisten en islamitische theologen, met het hoofdkantoor in Genève, Zwitserland.