ئىسلام ئاسترولابى: ماتەر، رېتە، كەڭلىك تاختىسى، سىزغۇچ ۋە ئالىدادا

تەكشىلىك ئاسترولابى ئۈچ ئۆلچەملىك ئاسمان شارىنى تەكشى دىسكىلارغا چۈشۈرىدۇ. ماتەر كەڭلىك تاختىلىرىنى ساقلايدۇ؛ رېتە يۇلتۇز ۋە ئېكلىپتىكىنى كۆرسىتىدۇ؛ سىزغۇچ ئالدى يۈزىنى ئوقۇيدۇ، ئالىدادا ئارقا يۈزدە ئېگىزلىك ئۆلچەيدۇ. بۇ پەقەت سائەت ئەمەس، كۆپ ئىقتىدارلىق ئاسترونومىيە ئەسۋابى ئىدى.

ئاساسلىق نۇقتىلار

• ماتەر ھەرىكەتچان زاپچاس ۋە تاختىلارنى ساقلايدىغان ئاساسىي گەۋدە.
• ھەر بىر تاختىدا بەلگىلىك كەڭلىككە لايىھەلەنگەن كوردىنات تورى بار.
• رېتە ئايلىنىپ ئاسماننىڭ كۆرۈنمە كۈندىلىك ھەرىكىتىنى ئىپادىلەيدۇ.
• ئالىدادا قۇياش ياكى يۇلتۇزنىڭ ئۇپۇقتىن ئېگىزلىكىنى ئۆلچەيدۇ.

بۇ يېتەكچىنى قانداق ئىشلىتىش كېرەك

شەخس، نەرسە ۋە ئورگاننى ئۆز دەۋرى ۋە رايونى ئىچىدە ئوقۇڭ. تالاشلىق قاراشتا مۇزېي مۇندەرىجىسى، ئارخىپ ۋە ئىلمىي نەشرنى ئالدىن كۆرۈڭ.

مەنبەلەر

تۆۋەندىكى ئوچۇق ئورگان مەنبەلىرى پاكىتنى دەلىللەش ۋە ماقالە دائىرىسىنى بەلگىلەشكە ئىشلىتىلدى؛ سودا تەشۋىقاتى يوق.

• British Museum: Seeing Stars — Astrolabes and the Islamic World — Explains the principal components and uses of astrolabes in the Islamic world.
• British Museum: Astrolabe Collection Object — Provides object-level evidence for materials, construction and inscriptions.
• British Museum: Astrolabic Quadrant — Shows how related astronomical instruments differed in form and operation.
• The Metropolitan Museum of Art: Planispheric Astrolabe — Provides object-level details for a dated seventeenth-century Iranian astrolabe.
• History of Science Museum, Oxford: The Planispheric Astrolabe — Defines the mater, plates, rete, rule and alidade and explains their operation.
• Science Museum Group: Islamic Astrolabe — Documents an early Syrian planispheric astrolabe and its surviving parts.